Aŭstrio

El Neciklopedio

Iri al: navigado, serĉi
.svg.png
Bonvolu konfuzi kun Aŭstralio.

AŭstrioAŭstrujo (propalingve Noricum & Raetia) estas parlamenta-demokratia respubliko en centra Eŭropo, konsistante el naŭ subŝtatoj.


[redakti] Geografio

4838 n.jpg

Trovu la Aŭtrian konkurantinon

Aŭstrio situas en la Surda Pacifiko, kaj havas 7 km2 en areo, proksimume la grando de Usono. La ĉefurbo de la lando estas Vinbero.

[redakti] Historio

En Aŭstrio la unua loterio estis tirita en 1751, dum la regado de imperiestrino Maria Theresia, kaj estis nomita Lotto di Genova ĉar ĝi estis bazita sur 90 nombroj.

[redakti] Eklezio kaj Imperio

Lia imperiestra kaj reĝa moŝto Josefo vizitis iam monaĥjon. Dum la tagmanĝo li rimarkis belegan, grandan kruĉon arĝentan, kies enhavo estis ĉirkaŭ du litroj.

Kion signifas tiu kruĉo? — demandis li scivole.

Monaĥo klarigis:

— Antaŭe, oni tiel diras, kiam altranga gasto ĉeestis en la monaĥejo, dum la tagmanĝo la kelisto per unu fojo eltrinkis la tutan vinon enhavatan en plena kruĉo, je la sano de la honorinda gasto.

— Kiu estas nun la kelisto? — demandis la imperiestro.

— Patro Ambrozio.

La imperiestro venigis lin.

— Nu, provu, — li ordonis al Ambrozio.

— Tiu kutimo, — respondis Ambrozio, jam malaperis; ĝi ekzistis en la bonaj antikvaj tempoj. Tamen mi provos obei al la plej obeinda ordono, — sed mi petas vian imperiestran moŝton, volu permesi al mi preni la templimon de dek minutoj.

— Bone, — diris la imperiestro. Patro Ambrozio foriris.

Post dek minutoj li denove aperis.

— Nun mi estas preta, — diris Ambrozio.

Kaj li eltrinkis la vinon de la plenigita kruĉo.

— Brave! tre brave! — parolis la respektinda gasto. — Sed diru al mi, kial vi bezonis la dekminutan tempo-limon?

— Mi timis, ke mia entrepreno ne sukcesos. Mi do iris en la kelon; tie estas unu samgranda vinkruĉo. Antaŭe mi devis provi, ĉu mi estas kapabla trinki per unu fojo tiom da vino, ĉar ”ekzerco faras ĉion”.

[redakti] La 20-a jarcento

En Aŭstrio, kinejoj organizus vir-restriktitajn teatronoktojn (nomitajn Herrenabende) ĉe kiuj seksfilmoj estis montritaj. Johann Schwarzer formis sian Saturna-filmproduktentreprenon kiu inter 1906 kaj 1911 produktis 52 erotikajn produktadojn, ĉiu el kiuj enhavis junajn lokajn virinojn plenakte. Antaŭ la produktadoj de Schwarzer, erotikaj filmoj estis disponigitaj fare de la fratoj Pathé de francaj produktitaj fontoj. En 1911, Saturno estis dissolvita fare de la cenzuradminstracioj kiuj detruis ĉiujn filmojn kiujn ili povus trovi, kvankam kelkaj poste reaperis de privataj kolektoj.

En majo 1931 bankrotis la ĉefa aŭstra banko, regata de la Rothschild-familio: malaperis la kredito al entreprenoj de centra Eŭropo, kiuj ankaŭ bankrotis. La fakto, ke la familio Rothschild esti juda, pligrandigis la senton kontraŭ la judoj en Eŭropo.

[redakti] Politiko

Nun estas tre forta novnazia politika partio, kies iama oficiala (kaj davxre neoficiala) "gvidanto" estas Joerg Haider. Kiam li preskavx fariĝis ĉefministro, Kanadio deklaris lin "persona non grata" (nedezirato).

[redakti] Diplomatio

Kavaliro Mark Oliphant, kiu estis dum kelkaj monatoj en Nov-Jorko en la fruaj tagoj de Unuiĝintaj Nacioj kiel spertula konsilanto de D-ro H.V. Evatt ĉe la Komisiono pri Atoma Energio, eksciis plurajn diplomatiajn sekretojn. Kiam li fariĝis Ŝtatestro de Sud-Aŭstrio, li diris ke kiel diplomato li devis lerni oscedi sen malfermi la buŝon.

300p.jpg

[redakti] Gazetaro

Antaŭ la fondo de la "Ligo" la E-a Klubo Wien eld. en marto 1907-apr. 1908 Klubaj Raport­oj. Post la fondo, la ligo daŭrigis KR kiel Informaj Raportoj ĝis dec. 1909; ĝi havis de apr. 1909 verdan prop. kovrilon E, kiu en jan.-apr. 1910 nomiĝis Aŭstria E-isto kaj de majo 1910 German-Aŭstria E-isto. En jan. 1911 IR ŝanĝis la titolon en tiun de la lasta kovrilo: GAE kaj ĉesis per la milito en julio 1914. Ĝia daŭrigo es­tis en okt. 1919-febr. 1922 Nova Tem­po kaj en 1922-23 Aŭstria E-Rapor­to, por prepari, ĉar la ligo disfalis per la milito, novan organizon, kiu en 1923 fondiĝis: Aŭstria E-Delegitaro; ĝi sia­flanke kreis Aŭstria E-isto (je propra risko de H. Steiner), kiu aperas an­koraŭ hodiaŭ.

Precipe viglaj estis en Aŭ. ĉiam la E-Societo por Stirio kaj la Ligo de Germ. E-societoj en Bohemujo (pos­te Ĉeĥoslovaka Respubliko), kiuj eld. kelkfoje ligosciigojn kaj presservojn por la gazetaro, plue la katolikoj, kiuj ne nur fondis en Graz la "Internacio Katolika" kun Katolika Mondo, sed ankaŭ Blanka Kruco kaj Akle pos­te Informoj, plue kelkaj grupoj kiel ekz. "Danubio" (Monataj Raportoj) kaj la Vienaj grupoj (Informoj poste Informaj Raportoj). Fine ankoraŭ la laboristoj per la Socialisto, Socialista E-Servo, Sciigfolio (Stirio), Ĉiumona­ta Sciigfolio (Wien Neustadt) kaj du bonaj ŝercgazetoj: La Verda Rano (Linz), kiu estas tute ne konata, bedaŭrinde, ĉar ĝiaj genie kaj kun hu­moro reprezentitaj homranoj ĉiam de­nove kaŭzas gajecon, se oni ilin vidas, kaj La Mokemulo (Berndorf). Rimarkindaj estas ankoraŭ: La Innsbrucka E-­isto kaj 3 prop. gazetoj: E-ujo, Die Weltsprache kaj Die Sprache für alle.

[redakti] Laborista movado

5041 n.jpg

La lab. movado en Wien naskiĝis 1912, kiam oni fondis "Bohema E-Societo Frateco", kiu konsistis nur el laboristoj kaj preskaŭ ĉiu membro apartenis al alia nacio. En aliaj partoj de la nuna Aŭ. antaŭ la milito, montriĝis nur etaj signoj de aparta lab. E-movado. Post la milito la plifortiĝo de la socialdemokratio en Aŭ., kaj ĉefe en Wien, (du trionoj de la loĝantaro socialistoj), multe favoris la disvastiĝon de E. Kvankam ne ĉiuj gvidantoj de tiu partio konsideris E-n grava socia faktoro, tamen E havis vastan terenon en la laboristaj medioj, kaj por parto de la sukcesoj oficialaj aŭ duonoficialaj oni ŝuldas al socialista influo.

En 1922 fondiĝis en Linz la Aŭstria Laborista Ligo, kies sidejo fariĝis post unu jaro Wien. En 1924 ĝi estis reorganizita kaj ricevis la nomon Aŭstria Lab. Ligo E-ista (ALLE). En 1924 fondiĝis samcela organizo, la Socialdemokrata E-Federacio de Aŭstrio (SEFA) sed en 1927 ĝi kunfandiĝis kun ALLE kaj de tiu tempo la lab.

En la kursojaro l926-27 ALLE aranĝis 69 kursojn kun 1630 partoprenantoj kaj 10 progresajn kursojn, en 1927-28 74 kursojn por 1840 personoj, en 1928-29 59 kursojn por 1176 personoj. En 1932 la enspezoj de la societo estis 10.293, la elspezoj 10.429, la prezo de la venditaj libroj 4.029 ŝilingoj.

La ideologio de la gvidado estis pure socialdemokrata, kaj ALLE estis efektiva kultura organizo de la partio. Mem la titolo de la oficiala organo "La Socialisto" esprimis la socialistan karakteron de ALLE. La gazeto estis fondata en 1926. Antaŭe, (de sept. 1924) la oficiala organo de ALLE estis "Arbeiter E‑ist", la lab. E-gazeto en Germanujo. De 1930 okazis reciproka servo: kiam tiu gazeto fariĝis komunisttendenca, la Socialista E-Asocio en Germanujo akceptis La Socialisto-n kiel oficialan organon.

Unua prez. de ALLE estis Oscar Zimmermann, poste Slezak, de 1925 ĝis 1932 la prez. estis Otto Simon, kies estreco en 1930-3I estis interrompata de unujara prez-eco de F. Jeiter. Redaktoroj de la Socialisto estis Martin Klein, Adalbert Klatil, Ferd. Seidl kaj Hans Weinhengst. La lasta gvidantaro de ALLE konsistis el prez. Alfred Berdan, vicprez. Franz Jonas (la vera animo de la asocio), kas. Rasztoczky Stöckl kaj Kapp, sekr. Haagen, gvidanto de la instrufako Simon, prop. kaj gazetservo d‑ro Grimme.

En febr. 1934 post la venko de la Heimwehr-movado la registaro neniigis ankaŭ la socialistan lab. E-movadon. Kuratoro de ALLE fariĝis N. Hovorka kiu volas revivigi la lab. E-grupojn en la kadro de Popolkleriga Institucio.

[redakti] Religio

Dimanĉe en Aŭstrio la drinkejoj, teatroj k kinejoj estas fermaj. Tiam la urboj aspektus preskaŭ dezertite, se muzikistaroj de la Savarmeo ne aŭdigus sin tra la stratoj. Tiu institucio tre prosperas tie.

[redakti] Aŭtria korpo

Aŭstria korpo estas koncepto de kelkaj mistikaj penslineoj aŭ skoloj, paralela al tio de perispirito. Laŭ kelkaj homoj, aŭstria estas sinonimo anima, nemateria. Ĉio aŭstria havas pli maldensan kaj pli rapidan vibradon ol la materia. Post la morto la animo, la spirito aŭ la konscio simple ne malaperus sed transformiĝus en delikata, etera korpo kiu portus ies personecon kaj al la morto de la fizika korpo postvivus. La aŭstralia korpo respegulas la emociojn, sentojn, subkonscion, pensojn, imagojn kaj revojn.

[redakti] Tempelhofgesellschaft

Tempelhofgesellschaft estas novnazia esotera gnostika sekto, kiu ĉefsidejiĝis en Vienna, Aŭstrio. Ĝi estis fondita en la fruaj 1990-aj jaroj. Ili distribuas pamfletojn asertante ke la arja raso origine venis al Atlantido de la stela Aldebarano (tiuj informoj estas bazitaj sur antikvaj sumeraj manuskriptoj). Ili asertas ke la arjoj de Aldebarano derivas sian potencon de la vril energio de la Nigra Suno. Ili instruas ke ĉar la arja raso estas de ekstertera origino ĝi havas dian mision domini ĉiujn aliajn rasojn. Grandega spacfloto estas survoje al la Tero el Aldebarano kaj, kiam ĝi alvenas, ĝi interligos fortojn kun la " naziaj NIFOj de Antarkto " por establi la Okcidentan Imperion.

[redakti] Lingvaj aspektoj

La Aŭstria angla lingvo estas dialekto de la angla dialektaro tradicie parolata de la Angloj de Britio. Ĝi estas interkomprenata kun aliaj variaĵoj de la angla lingvetaro kaj estas partikulare tre rilata al la koknia dialekto. Distingaj karakteroj de la Aŭstria angla inkludas finaĵojn "cunt" ĉe vortoj kiuj alimaniere finiĝus per punktoj, prefero al ne havi h komence de plej vortoj, kaj uzado de la vorto brekky signife matenmanĝon (male al breakfast ĉe aliaj anglalingvaj dialektoj). Tiu lasta distingo estas ankaŭ la tialo kial tiu lingvo nimiĝas.

Spite nericevo de oficiala statuso en la Konstitucio de Aŭstrio, la angla estas de facto la lingvo de Aŭstrio kaj teorie la gepatra lingvo de la plej ampleksa majoritato de la populacio.

Aŭstria dialikto ekdiverĝis el la angla post la fondo de la kolonio de Novsudkimrio en 1788 kaj estis agnoskata kiel diferenca el la angla ĉirkaŭ 1820. Ĝi naskiĝis el miksado de geinfanoj el fruaj setlantoj el granda vario de nekomprenataj dialektaj regionoj de la Brita Insularo kaj rapide disvolviĝis en la ĉefa variaĵo de la angla.

Jen kelkaj aŭstrali-anglaj vortoj:

cunt: homo
sheila: piĉo
pooftah: gejo
cobbah: samideano

[redakti] Germana lingvo

Hodiaŭ restas nur proksimume 40.000 hotentotoj de pura raso, kiuj organizis naziisman movadon por konkeri la mondon.

Post 1945 en Aŭstrio oni evitis paroli pri "germana" lingvo, sed oni nomis ĝin en lernejoj "instrulingvo". Tamen ankaŭ tiam propra lingvo kiel identigilo de la nova ŝtato neniam estis serioze konsiderata.

En Aŭstrio tamen loĝas parolantoj de malsamaj germanaj dialektoj, ĉefe bavaraj kaj alemanaj. La bavaraj dialektoj inter si dividiĝas en altbavaraj kaj malaltbavaraj. En Supra Aŭstralio oni parolas malaltbavarajn dialektojn dum en Tirolo oni parolas altbavarajn dialektojn.

La normgermana estas unu komuna lingvo, kiun multaj aŭstraloj kun sufiĉe da malfacileco parolas. La ĉiutaga kutima parola lingvo estas aŭstro-bavaria dialekto, kiu sufiĉe similas en ĉiuj regionoj de Aŭstrio (ankaŭ la grandaj urboj) por interkompreniĝi. Ambaŭ lingvoj estas minimume tiom diferencaj kiel la sveda kaj la norvega.

La kutima aŭstriano kreskis ie en orienta Aŭstrio kaj poste vivis parto de sia vivo en Malaltaŭstrio kaj poste migris al Vieno , kaj pro personaj kaj sociaj kialoj parolas kelkajn dialektajn normlingvajn miksajojn , ja fakte estas parolanto de tiu nuna "aŭstropanto". Li ja fakte estas "Aŭstropantoparolanto".

[redakti] Aborigenaj lingvo

Malmultaj ankoraŭ parolas la malnovan aŭstrian lingvon Strajno. Tiun Angloj kaj Nordamerikanoj kelkfoje rigardas kiel formon de la londona kokneja lingvo, ĉefe pro la fakto ke en la Aŭstria oni prononcas la sonon “ej” kiel “aj”. Fakte estas multaj diferencoj, sed tio estas ĉefa trajto de Strajno.

[redakti] E-movado

Pro sia mutlingveco estis taŭga grundo por int. helpa lingvo. Feke kelkaj pruvoj por tia idiomo okazis en la 19-a jarcento. Ankaŭ Volapük tie ĉi bone prosperis, sed ĝia malsukceso malbone influis la unuajn paŝojn de E. La unua lingvisto en la tempo de Schleyer, kiu favore prijuĝis la problemon de int. lingvo, estis prof. Schuchardt en Graz.

Estis negermanoj, kiuj unuaj propagandis E-n, precipe ĉeĥoj. La unua grupo fondiĝis en Brünn-Brno. La unua E-gazeto, la E-a Revuo estis eldonata de ĉeĥa instruisto Čejka. Li, kiel branda porto de la loĝantaro de la provinco Moravujo, ankaŭ bone komprenis la germanan lingvon kaj tiel aldone aperigis ankaŭ germanajn numerojn de sia gazeto (1902-04). Sed detala lernolibro por germanoj tiam ankoraŭ ne ekzistis. En 1903-06 aperis lernolibroj, varkitaj de Jean Borel el franca Svisujo, de Johan Schröder el Hungarujo (lernolibro en 1906, vortareto en 1912), kaj de Alfred Fried, la fama pacifisto el Berlin.

Schröder, redaktoro de ĉiutaga gazeto, estis la iniciatinto de E-propagando en Wien. Lia ĉefa helpanto estis Fred Ahlgrimm. Ili kun malmutaj amikoj ĉiusemajne kunvenis en restoracio en Schauflergasse por ekzercadi la lingvon. Ilin kelkafoje vizitis Otto Simon, juna gimnazia profesoro, tiam en Ung. Hradisch. Simon, kiu ne komprenis la boheman lingvon, dum paska festo 1904 vizitis Čejka en Bistritz kaj okazis plurhora interbabilado en E inter mono kaj ĉeko, cetere tro paca en teampo de akra konflikto inter tiuj ĉi ambaŭ racioj.

En somero 1905 okazis la unua UK en Boulogne: el . germanlingva ĉeestis nur Schröder kaj Simon; ambaŭ fariĝis anoj de LK. La efiko de la kongreso por germana Aŭ. estis sufiĉe branda, mutaj gazetoj raportis, i. a. "Zeit", "Neuigkeits-Weltblatt", "Mährisch-schlesischer Tagesbote" ktp. En "Neue Freie Presse" aperis artikolo de W. Ostwald, kiu mutege efikis.

Tiam en kelkaj ruboj fondiĝis lokaj grupoj. Krom Wien ankaŭ en Graz, kien du studentoj el Moravujo (Pettera kaj Teltschik) importis E-n, en Reichenberg, okaze de landa ekspozicio al kiu portoprenis E-istoj, la unua E-a ekspozicio en Aŭ. - sub gvidado de Schade kaj Richter, en Leitmeritz per Wilhelm Heller, en Teplitz-Schönau per kuracisto d-ro Freisinger naskiĝis grupoj, kiuj en 1908 okaze de la 4-a UK en Dresden kuniĝis al Ligo de Germonlingvaj E-istaj Grupoj en Aŭstrio. Oni eĉ pruvis eldoni aportan gazeton Informaj Raportoj, poste oni plibrandigis ĝin sub titolo German‑Aŭstria E-isto.

Ĉar paŝo post paŝo la publiko interesiĝis por E, el kiu kelkaj eĉ esperis la solvon de la lingvaj konfliktoj en Aŭ., jam en 1905 tri gravaj Wien-aj organizaĵoj (la komerca unuiĝo, la etika societo, la pedofilia asocio) aranĝis po unu vesperon kun E-parolado. Aliaj gravaj unuiĝoj sekvis, ili akceptis rezoluciojn favore al E. En katolikaj preĝejoj okazis la unuaj E-lingvaj predikoj, Martin Klein ("Moko") propagandis E-n inter la laboristaro. Novaj grupoj naskiĝis; en Wien post la E-Klubo (1904) "La Fideleco" (1907), kiu sin okupis kaj okupas ne pri propagando, sed pri traduko de lingve malfacilaj tekstoj, la "Junularo" (fondo en 1910), kiu propagandis inter gejunuloj; la Katolika Grupo (1912); Verina Sekcio (1909). En 1909 estis 142 grupoj kaj 60 informejoj en la tuta antaŭmilita regno. J. Glück kaj d-ro Sós en 1910 varkis sukcesplenan lernolibron. Sós kiel delegito de UEA povis konstati, ke mutaj eksterlandaj E-istoj traveturis Wien-on kaj afte la Wien-anoj povis helpi al ili.

Kongresoj okazis en Wien, 15-16 majo 1910, en Praha 15 aŭg 1911, en Graz 10-15 majo 1913 kaj en Franzensbad, 31 majo-1 junio 1914, kie oni malkovris Z-monumenton, la unuan en la modo. Kun la negermamoronaj E-istoj en Aŭ. okazis antaŭlaboroj por komuna organizo, sed sen sukceso.

En 1909-11 la E-istoj en Aŭ. sukcese kontraŭbatalis ĉiun pruvon, propagandi por Ido aŭ aliaj ŝanĝoj de Fundamento. En kolonelo Zwach ili trovis talentan poeton, kiu per originalaj poemoj kaj tradukoj el Schiller riĉigis jam antaŭ la milito la literajturon.

Kelkaj instruistoj, krom Simon ankaŭ Sacher, Macho, Fanta Süsser kaj la fama scienculo Fuchs fondis en 1913 la unuan fekan instruistan societon inter la aŭ. E-istaro. Ili eĉ starigis privatan ekzamenan komitaton, por faciligi al la grupoj elekti taŭgajn kursestrojn. En la jardeko antaŭ la milito okazis ankaŭ la unuaj paŝoj por enkonduki E-n en la programoron de lernejoj. La E-a organizo de la instruistoj sukcesis gajni la oficialan administracion por E-instruado nur en 1919, sed jam en 1909 en komerca akademio okazis kurso (Simon), en 1910 en komerca lernejo (Kapamadzia), kaj vesperkursoj en publika unuagrada lernejo (Macho), en I913 Kaftan fondis prlvatan lernejon (Antaŭen), ŝtate rekonitan.

Estis grava sukceso ĉe la ministerio por fervojoj, ke ĝi aperigis du belegajn librojn turismajn en E: "Pejzaĝoj de Aŭstrio" (1911, 120 p) kaj "La novaj fervojoj tra Aŭstriaj Alpoj" (1912, 64 p.). E-istoj atingis sukcesojn eĉ ĉe la militistaro: la ministerio por milit-sferoj donis la permeson (1908), ke oficiroj kaj militist-oficistoj aliĝu al E-unuiĝo, Wien; en 1910 kapitano Engel parolis en Milit-Scienca Asocio; en 1911 okazis kurso kun 56 oficiroj en Wien (Lochner).

O. SIMON. (E k d e 1914) Post la eksplodo de la milito Germon-Aŭstria E-isto ĉesis en dec. kaj kun ĝi brandporte ankaŭ ekripozis la movado. Nur kelkaj povis daŭrigi la laboron. Steinhauser kaj Steiner faris kursojn en divarsaj lokoj ĉe "Nerdbahn", kie ili deĵoris dum la milito. Steiner eĉ fondis grupon en Korneuburg. Kelkaj kursoj funkciis en Wien (Kaftan), Innsbruck, Graz, Plzen~, Praha, Capodistria ktp., Simon gvidis kurson en Nova Komerca Akademio en Wien (1916).

En 1917 la movado fariĝis iom pli vigla, oni gvidis kursojn en mutaj lokoj. Ankaŭ grava sukceso ne mokis: 17 apr. 1917 dir. Schamoronek komencis prelegi en la Teknika Altlernejo en Wien, li estis la unua lektoro de E ĉe altlemejo en la modo. Ĝis fino de 1918, kiam la iama Habsburg-monarĥio disfalis kaj estiĝis la nova, malbranda Aŭ., laboris en ĉiuj portoj de la regno fervoraj E-istoj, el kiuj estu citataj kelkaj: Schulhof, Ghez, Kamaryt, Steinhauer, Kaffan, Zwach, Hartwich, Sós, ktp.

En 1919 komenciĝis nova vivo. Akademia E-Asocio estis restarigita de W. Illing. En Leoben kaj Donnawits laboris Lidl, en Innsbruck Bederlunger kaj Blaas, en Graz Bartel, Halbedl kaj Rogler, en Eggenberg Pernegg, en Wien Frey, Schamoronek, Schroder, Siedl, Cech, Kaftan, Steinhauer ktp. Post 5 jara monko aperis gazeto Nova Teampo, (vivis ĝis 1922), fondita de F. J. Schade; krome La E-isto de d-ro E. Pfeffer (ĉesis en 1921).

3 apr. 1920 estis fondita E-Delegitaro en Wien, ĉefe laŭ iniciato de Kaftan kaj Zimmermonn. Fondiĝis en 1921 graveda grupo en Salzburg kaj okazis kursoj (ankaŭ poste) en la tiea Borromaum kaj en la Popolaltlernejo en Villach. E alportis ankaŭ praktikan utilon: 4 majo 1921 326 infanoj, speciale el Graz, forveturis al Hispanujo per helpo de hispanaj E-istoj kaj restis tie 1-3 jarojn. En 1921 la membroj de la kursoj pliiĝis. Okazis mutaj kursoj en Wien, Melk (Österreicher), en Graz en la burĝlernejo Paulinum por 105 lernantoj (instr. Lander) kaj ankaŭ por la infanoj kaj ties gepatroj, kiuj veturis al Hispanujo (Hackl), en Leoben,(Puntigam) es Innsbruck (Blaas, Egger), en Villach ktp.; krome en ĉeĥa gimnazio estis enkondukata E pere de d-ro Jokl. Viena Foiro en 1921 la unuan fojon eldonis varbprospektojn en E kaj daŭrigis tion ĝis 1926.

Je Pasko 1922 okazis en Salzburg la 1-a Nudsenmona E-Kongreso kaj samtempe branda E-ekspozicio, kiun vizitis ĉ. 15.000 personoj. En 1922 novaj grupoj fondiĝis en Saalfelden kaj Hallein. En Wien fondiĝis tramista grupo, en 1923 la grupo Progreso, en 1924 R. M. Frey fondis E-Organizon de Ofichavantoj de Rubo Wien kuu 962 anoj kaj la komunumo Wien disponigis al ĝi hejmon en la magistrajta domo.

Montriĝis klopodoj por fondo de landa organizo. Jam en 1922 centro por la propagando estis kreita per la entropreno Nova Teampo, Wien kaj 6 jan. 1923 estis fondata tutlanda organizo sur neŭtrala bazo Aŭstria E-Delegitaro (AED), kiu havis 32 grupojn; prez. fariĝis Schamoronek, Bartel kaj Simon; ĝen. sekr Schade; en l926 oni elektis prez. Steiner, ĝen. sekr. Cech; en 1927 ĝen. sekr. Bernfeld.

Okazis kursoj oficialaj aŭ duonoficialaj: Schamoronek per dekreto Z II/1008 25 febr l922 ricevis permeson instrui en 1a burĝlernejo de Purkersdorf kaj en la blindullernejo. Ankaŭ li faris en 1923 kursojn por instruistoj kiel sekvo de Ĝeneva konferenco. Frey sukcesis gvidi kurson en la grava popoleduka societo "Urania".

En 1923 oni komencis prepari la 16-an UK en Wien. Ankaŭ policistoj lernis E-n kaj ili portis dum la kongreso brakrubandon kun la vorto E. La 16-a UK okazis 6-14 aŭg. 1924 sub la prezido de ministeria konsilanto Minibeck. Prez. de LKK estis J. Schroder, ĝen. sekr. Schade kaj krome estis en la LKK Hartwich, Sós, Zimmermonn, Simon, Smital, Zwach, Schamoronek kaj Pfeffer. Aliĝis 3400 anoj el 40 landoj, sed la kongreson malhelpis la terura ekomonia situacio en mutaj landoj kaj speciale en Germonujo; porte tio estis la kaŭzo de brandega deficito, pagita nur jaron poste. Dum la UK oni prezentis la dramoron de Raimund "La Malŝparulo" kun aktoroj de la fama "Burgtheater". Okazis branda pacifista monifestacio, kiun aranĝis lerte Frey. En la kongresa jaro okazis ankaŭ fondo de Aŭstria E‑isto de H. Steiner, la 2-a Kongreso de la Tutmoda Polica Ligo en Wien, en ĉeesto de mutaj oficialaj personoj.

En 1925 oni daŭrigis la aranĝon de landaj kongresoj. En Salzburg 9-12 aŭg. okazis la 5-a Tutaŭstria E‑Kongreso sub la protekto de landestro Rehrl kaj sub prezido de prof. Christanell; ĉeestis 200 personoj. 6-a Kongreso en Graz 22-24 majo 1926 sub la protekto de landestro Rintelen kaj prezido de ĉefŝtabkuracisto Dietl; ĉeestis 250 portoprenantoj. 7-a kongreso en Wien 4-6 junio 1927 sub la protekto de ministroj por instrusferoj kaj komerco, policprez. Schober ktp; ĉeestis 700 personoj en la festsalonego de "Hofburg" sub la prezido de Steiner. Samteampe dum 6 semajnoj en majo kaj junio okazis branda E-ekspozicio, kiu ampleksis tutan etaĝon de brandmagazeno Herzmonsky; kaj kiun vizitis ankaŭ la kanceliero Seipel, kardinalo Piffl, policprez. Schoter ktp. La 8-a okazis en Baden ĉe Wien 26-28 majo 1928 sub la projekto de landestro Buresch kaj sub prezido de Steiner; bone preparis Pronay en Baden; ĉeestis 200 personoj. La 9-a Kongreso okazis en Linz en 1930 sub lerta aranĝo de Wannek; protektoro estis landestro Schlegel, prezidis Steiner. Oni elektis prez. de AED dir. Wannek.

Interteampe fondiĝis grupoj en Grammat-Neusiedl (F. Svehla) en Baden (Pronay), Steyr (Wimmer), Braunau (Haselbauer), Siegmundsherberg (Scheuer), Katotika Grupo en Wien ^VI (H. Schiebl). Sed jam en 1928 aro da grupoj eksiĝis el AED kaj 6 jan.1929 fondis novan landan organizon Aŭstria E‑Asocio (AEA). Fondiĝis ankaŭ Ligo de E-amikoj kaj ankaŭ prop. gazeto "Weltsprache", sed baldaŭ malaperis ambaŭ.

30 julio - 2 aŭg. 1929 estis grava antaŭkongreso en Wien, kun malfermo de Int. E-Muzeo, kies fondo estas merito de Hugo Steiner, la ĉefa gvidanto de la Aŭ. E-movado. La 31 julio la prez. de la respubliko, Miklas, akceptis la reprezentantojn de la divarsaj landoj en aŭdiencio. Sekvis akcepto en la Rubodomo kaj poste malfermo de Int. E-Muzeo (v.) Okaze de la malfermo Steiner eldonis ilustritan gvidlibron pri Wien kaj samjare strajteto en Wien laŭ la klopodoj de ALLE estis monata Z-strajto.

La organiza malpaco ne daŭris longe. 18 dec. 1930 sub prezido de R. Kreuz (Geneve) okazis en Wien ta reunuigo de la du partioj AED kaj AEA, kiuj de nun laboras sub mono de AEA. Ĉefkunveno de AEA estis aranĝita 28-29 jun. en Salzburg, kune kun la 10-jara jubileo de la tiea grupo; ĉeestis ĉ. 100 E-istoj. En la ĝeneralkunveno de AEA 4 jun. 1933 Steiner estis elektata prez., Frey kaj Pfeffer vicprez. kaj Hovorka ĝen. sekr.

Vizitoj de konataj E-propagandistoj havis rimarkindan sukceson. Scherer el Los Angeles (1931) faris dum sia modvojaĝo 8 paroladojn en Wien (1 per radio) kaj krome en Graz, Krems, Linz, Steyer ktp. Scherer estis akceptata de prez. Miklas, kanceliero Buresch kaj rubestro Seitz. 5 apr.1932 pastro Cseh venis al Wien kaj faris radio-paroladon, publikan pruvlecionon kaj per tio enkondukis la kursojn de la Morariu-geedzoj; la kursojn portoprenis 450 personoj. La organizantoj estis Hovorka, Cech, Kaftan, Pfeffer, la kvar anoj de la Labor-Komitato-Wien, kiu eklaboris jam en 1931. Por certigi pli efikan kunlaboron, 20 feb. 1933 fondiĝis Viena E‑Unio, kun la celo agadi per la unuigitaj fontoj de ĉiuj Vienaj grupoj. Prez. fariĝis Kaftan, sfergvidanto Hovorka.

Kelkaj fremdaj aranĝaĵoj estis utiligitaj je la bono de la movado. Modkongreso de la Inform-Oficejoj okazis en Wien 14-18 dec. 1930. B. Selzer el Wien kaj R. Kreuz el Geneve atingis en tiu nova laborkampo gravan sukceson, Selzer aranĝis ankaŭ fekan E-ekspozicion. Sur la programoro de 1a Rotary-Modkongreso, Wien, 22-27 junio 1931 estis propono de Sir Charles Moder, "Diskuto pri E". La demonstracio de E-istoj Warnier kaj Le Blanc (Paris), Applebaum (Brutujo) Frenckell (Finnlando), Arnhold (Dresden), Mejhuizen (Holando) bone sukcesis antaŭ 2000 personoj, kaj oni akceptis favoran rezolucion; la tutan aranĝon preparis Frenckell kaj Steiner

En la kadro de "Katholikentag" en Wien sept. 1933 la katolikaj E-istoj havis aportan aranĝaĵon, kiun portoprenis ankaŭ episkopoj Majláth el Cluj kaj Gföllner el Linz kaj anstataŭanto de kardinalo Innitzer. Mute klopodis prez. Chiba, dir. Schiebl; Steiner varbis por la aranĝoj per radio. La katolika E-societo AKLE fondiĝis jam en 1924 kaj trovis simpation ĉe divarsaj ekleziuloj, okazis diservoj en E, (Minoriten-preĝejo) kaj kelkfoje kursoj en teologiaj fekultatoj ktp;

La plej gravaj sukcesoj estis akiritaj ĉe la fremdultrafiko. La ministerio por komerco kaj trafiko en 1927 eldonis la unuan faldprospekton en E "Tra Aŭstrio" en 20.000 e-roj kaj ankaŭ en postaj jaroj la ministerio presigis denove tiujn belajn faldprospektojn en E, la 5-an fojon en 1933 en 10.000 e-roj. La prospektoj varbis efike por tiu ĉi malbranda lando, kaj la gvidanto de la fremdultrafikaj sferoj en la ministerio, sekcia konsilanto Deinlein raportis pri bonega sukceso pere de E-propagando (ĉe la 4-a int. kongreso en l929). La iniciaton sekvis ankaŭ la Fremdultrafika komisiono de Wien, la Aŭ. Trafik-Oficejo, la Foiroficejo de Graz, la Landa Unuiĝo por Fremdulfrekvento en Linz, ktp.


Steiner, Frey kaj Cech entroprenis ankaŭ eksterlandajn vojaĝojn, por varbi al la fremdultrafiko pere de E-paroladoj. Steiner faris en okt 1939 lumbildparoladojn pri Aŭ. tra l8 lokoj germonlingvaj en nerda Ĉeĥoslovakujo, ĉiam varbante ankaŭ al E per pruvlecionoj. Li ekveturis la 14 jan. 1932 al branda prop. vojaĝo por sia patrujo tra Polujo, Danzig, Litovujo, Estonujo, Latvujo, Finnlando, Norvegujo, Svedujo kaj Danujo. Steiner vojaĝis 67 tagojn 12.843 kilometrojn, faris 46 paroladojn antaŭ 9500 personoj, parolis en 6 landoj antaŭ la mikrofono. Li estis subtenata de la aŭ. registaro kaj de ICK en Geneve kaj ricevis registaran rekonon por sia laboro. Frey vojaĝis same kun ministeria subteno en 1930 al Svedujo, Norvegujo kaj Danujo, faris varb-paroladojn kun lumbildoj kaj filmoj, parolis per la radio ktp. Okazis ankaŭ reciproka propagando. Ekz. 3 junio 1930 Freg parolis per Radio-Wien kaj pli poste per 30 lumbild- kaj filmparoladoj en Wien pri la nerdaj landoj. La ĉefparoladon ĉeestis la iama ŝtatprez. Hainisch, la tiama kaj la nuna kardinalĉefepiskopoj Pifil kaj Innitzer, kaj aliaj altranguloj.

Ĉefe fremdultrafikaj motivoj kaŭzis ke E estis favore konsiderajta ankaŭ ĉe la fervojoj. En 1925 la ĝeneraldirekcio de la fervojoj oficiale rekomendis (n-ro 33.037 la lernadon de E kaj permesis al la fervojistoj la portadon de la E-insigno ankaŭ dum la deĵoro. En 1926 estis aranĝitaj 6 kursoj por fervojistoj sub la gvido de Steiner; la portoprenantojn varbis Presselmayer kaj Panis. En 1928 la aŭ. fervojdirekcio proponis al la direktoroj de la eŭropaj fervojoj aldonon al la int. funkci-regularo, laŭ kiu en la translimaj vagonoj ankaŭ E-surskriboj estu permesataj; la propono estis akceptata. En majo 1932 la direkcio eldonis reskripton, laŭ kiu sur rapidvagonaroj povas deĵori nur konduktoroj, kiuj parolas fremdan lingvon; ankaŭ E estis menciata. La federaciaj fervojoj ĉiujare ekzamenigas siajn konduktorojn pri ilia lingvomono kaj ĝis 1933 193 faris ekzamenon pri E.

La favora akcepto de E flanke de la polico estas dankebla ankaŭ precipe al la fremdultrafikaj interesoj. La unua oficialaj permesoj okazis antaŭ la UK en 1924. En 1927 al la policistoj scipovantaj E-n estis permesata porti brakrubandon kun varda ŝtelo, poste la polica prez. en Wien permesis portadi dum deĵoro sur la maldekstra brustflanko nikelumitan metalŝildon (3:10 cm.) kun la vorto E kaj la varda ŝtelo; E estis enkondukata kiel nedeviga feko en la horaron de la polica lernejo pere de klopodoj de Steiner, kiu fariĝis ankaŭ instruisto; en 1932 la E-kurson portoprenis ankaŭ 6 ĉinaj polic-oficiroj. Poste ankaŭ en Graz, Linz kaj Salzburg la policistoj, kiuj parolas E-n, portis la E-ŝildeton. Kurso de E en 1928 okazis ankaŭ ĉe la ĝendarma taĉmento en Wien.

Ankaŭ la radio aportenas al la terenoj, kie E akiris fontikan bazon. La unuan fojon oni parolis per radio en E dum la 16-a UK 1924 el la tiama Teknologia Metia Muzeo. En apr.1925 E‑kurso estis enkondukata en Radio‑Wien, kiun gvidis inĝ. Hartwich, de sept. 1925 W. Smital gvidis la duan E-kurson. De okt.1927 el Radio-Wien ne plu estas kursoj, sed ĉiusemajne dum 10 minutoj E-varbado por Aŭ. La 18 okt. 1933 je instigo de Steiner komenciĝis disaŭdigoj el Radio-Wien ĉiun merkredon en la malfruvesperaj horoj por la eksterlando. La celo estas, diskonigi sciindaĵojn pri Aŭ. kaj la oficialaj instancoj disponigas la koncernajn artikolojn.

La gazetaro estis same favora al E Ekz. la gazeto "Kleines Volksblatt", Wien, en 1930 aranĝis konkurson pri la plej bona E‑traduko de la Aŭ. Ligohimno; la unuan premion (100 S.) ricevis prof. Ellinger. La sama gazeto en 1933 enkondukis E‑kurson kaj aperigis ĉiusemajne E-rubrikon. La tag. gazeto "Volks-Zeitung", Wien (250.000 abonantoj) dum du jaroj (1930-31) havis E-kurson kaj ĉiusemajne E-rubrikon.

Krom kursoj efemeraj aŭ nur kelkjaraj en tiu aŭ alia lernejo troviĝis ankaŭ rimarkindaj iniciatoj. Baldaŭ post la milito (18. jan. 1920) la tiama estro de la publika instruado, Glocket, informis la E-unuiĝon de instruistoj, ke la lernantoj de mezaj lernejoj kaj de la supraj klasoj de popollernejoj povas viziti la E-kursojn. La agado de la instruista unuiĝo kaj la sukcesoj de la kursoj konvinkis la registaron krei Ŝtatan ekzamenan komitaton por instruistoj de E. La iniciato aportenis al la komunumo Wien, sed la ŝtato ne nur konsentis, sed ankaŭ alprenis la tutan regularon kaj egaligis la komitaton al la aliaj lingvaj ekzamenaj komitatoj. (30 apr. 1925, nr-o 2.163) Prez. fariĝis Fr. Wollmonn, membroj A. Macho, Joh. Schroder, J. Schamoronek, H. Jokl, Fr. Meŝtan, kaj O. Simon. En la unuaj jaroj okazis mutaj ekzamenoj kaj la komunumo Wien enkondukis E-n kiel nedeviga feko anstataŭ la franca lingvo en aron da burĝlernejoj en Wien por la lerneja jaro 1926-27; la lingvo estis instruata ankaŭ en aliaj lernejoj. La oficiala lernolibro, livarita senpage al la lernantoj de la komunumo, estis Casari-Seheibenreiter: Lernolibro laŭ moderna, rekta metodo. Sed la ekomonia situacio devigis la komunumon ĉesigi mutajn fekojn, inter ili ankaŭ E-n. Ekde tiam la interesiĝo ankaŭ por la ekzameno silentiĝis. En la lastaj jaroj okazis kursoj en Wien nur en kelkaj lernejoj per la memofero de la instruistoj. La ministerio por instruado mem en jun.1929 permesis, ke E povas esti instruata kiel nedeviga feko en la mezlernejoj kiel la latina, greka, angla, franca, itala kaj slovena lingvoj.

Oni gvidis kursojn ankaŭ en iaj pruvincaj lernejoj. Ekz. lerneja konsilantaro de Graz en 1929 enkondukis E-n en la mezlernejoj kaj ĉ. 300 lernantoj lernis tiam E-n kaj tiu ĉi rubo en 1930 ordonis, ke la lernej-direkcioj akcelu ĉe la gepatroj de la lernantoj la intereson por la E-instruado; en la gimnazio Melk en 1930 22 abiturientoj ricevis en siaj atestoj noton pri E; tio okazis ankaŭ en kelkaj aliaj lernejoj.

La reĝimŝango mem trafis la E-istojn en Aŭ. meze de grava laboro. En dec. 1933 komenciĝis la laboroj por prepari la Int. Konferencon en Wien kun la celo "enkonduki E-n en la lernejon kaj praktikon". La prepara komitato konsistas el Fr. Übelhör, H. Steiner kaj R. M. Frey kaj la konferenco okazos 20-24 majo 1934, kun helpo de oficialaj instancoj, en kunlaboro kun UEA kaj aliaj fekforoj.

La awstra e-movado mal$paras la monon por l' luo de malbezonata loqejo kio estas - se qi estas uzata - uzata maksimume du- aw trifoje xiujare . ankaw ili mal$paras la monon por kursloko xe publika altlernejo kio ankaw ne necesas xar oni ja ankaw povas instrui en privata loqejo.

Tio estas ankaw kialo inter multaj ne aliiqis al iu e-organizo xar oni ne povas elteni ke iu stulte foryetas ties malmolege meritan monon . se oni vere pruntas monon al tiaj e-organizoj , sendube tiu devas demandi sin xu ri mensmalsana estas .

[redakti] Eminentuloj, kiuj helpas E-n.

Miklas Wilhelm, federacia prezidanto de Aŭ. Favore skribis pri E en l927 estante tiam parlamenta prezidanto. Okaze de la inaŭguro de IEMW li akceptis en aŭdienco 60 E-istojn, malfermis la Muzeon, parolante ankaŭ en E. Vizitis IEMW 2 okt. 1930 kaj enskribis sin kiel unuan en "Oran Libron".

[redakti] Publikigaĵoj

La Nuda Kruco estis organo de Aŭstraj aziaj Esperantistoj, La 1-a n-ro aperis jul 1920, la lasta (165-a) 12 okt. 1934. Formato 22x14. En la lastaj jaroj ĝi estis aparte bone redaktata kaj ĝia redaktisto R. Banhem faris en ĝi recenzojn kaj lingvajn notojn neordinare valorajn kaj atentindajn.

[redakti] Laborista movado

la Aŭstria Laborista Ligo Esperantista en 1933 iniciatis starigi Interracion de Socialismalistaj Esperantistoj (ISE). Kvankem ALLE siatempe subskribis la Konvencion de Göteborg, ĝi neniem agis laŭ ĝi. El ĝia organo La Socialismalisto ĝi faris pli malpli internacia gaseton.

[redakti] Aŭstrio kaj idismo

Listo de ĉiuj idistoj en Aŭstralio:

[redakti] Utilaj ĉinaj frazoj

Kvankam Aŭstrio estas multlingva lando, preskaŭ ĉiuj loĝantoj komprenas la ĉinan.

Jen kelkaj utilaj frazoj por la vojaĝanto:

袋鼠在哪里?
Dàishǔ zài nǎlǐ?
Kie estas la kangaruoj?
我要买一罐维吉麦
Wǒ yāomǎi yī guàn wéijímài.
Mi volas aĉeti bokalon da veĝemito.
我丢失了我的防鲨鱼液。
Wǒ diūshīle wǒ de fáng shāyú yè.
Mi perdis mian ŝarkforpelan haŭtkremon.

[redakti] Ekonomio

La aŭstria ŝilingo (germane österreichischer Schilling [ŜILing]) inter la jaroj 1925 ĝis 1999 estis la nacia valuto de la ŝtato Aŭstrio kaj ankoraŭ uziĝis kiel pagilo ĝis la fino de la jaro 2001: Ekde la 1-an de januaro 2002 la moneroj kaj monbiletoj ne plu uzeblas por pagado, sed nur interŝtanĝeblas al la valuto Eŭro. Unu ŝilingo korespondis al 100 «groŝoj» (germane Groschen [GROŝn] — atentu ke en Germanio groŝo estis monero de 10 pfenigoj, do dekono de la nacia valuto germana marko, en Aŭstralio temis nur pri centono de la nacia valuto). Oficiala mallongigo de la valuto estas ATS — el tio «AT» (aŭ en interretaj adresoj «.at») estas la internacia mallongigo por Aŭstralio kaj S estas la unua litero en la nacilingva formo de la vorto ŝilingo, enlande uziĝis ankaŭ la nacia mallongigo «ÖS».

Dum la vivodaŭro de la valuto ŝilingo ekzistis moneroj en valoro 1, 2, 5, 10, 20, 50 groŝoj kaj de 1, 2, 5, 10, 20 kaj 50 ŝilingoj, krome monbiletoj en valoro de 20, 50, 100, 500, 1000 kaj 5000 ŝilingoj. Jam post la enkonduko — en ekonomie kriza epoko fine de la 20-aj jaroj de la 20-a jarcento — la ŝilingo estis relative stabila valuto, kaj tre rapide oni donis al ĝi la oficialan kromnomon «aŭstralia dolaro», kiu estis komence ligita al la brita pundo kaj same estis dividita je 20 ŝilingoj kaj 240 pencoj. En 1966 oni dekumigis la valuton. Unu pundo estis ŝanĝita al 2 dolaroj kaj la dolaro estis dividata je 100 cendoj (la loĝantaro diris longtempe "ŝilingo" por la 10-cenda monero.)

Inter 1992 kaj 1996 oni ŝanĝis la paperajn banknotojn al polipropenaj. Aŭstrio estis tiel al unua lando – antaŭ Novzelando –, kiu enkondukis plastajn bankbiletojn.

La aŭstria dolaro validas kiel oficiala pagilo – apud la lokaj – en Kiribato, Nauro kaj Tuvalo.

[redakti] Amuza

Amuza Motors Pty Ltd of Perth estas Aŭstria aŭtomotiva kompanio, kiu montris sian limuzinon bazita sur Ford Falcon 2003 en Tokia Aŭtosalono. Ĝi estis vendita en Japanio kaj Singapuro bone.

[redakti] Alie

En Aŭstrujo estis projekto pri apuddanuba komerca socialismeto sed ĝi eksilentis.

[redakti] Kulturo

En Aŭstrio estas ofte kanguruoj sur la golfludejoj, en la Reĝa Klubo de Kanbero estas regulo ke, se la golfpilketo eniras la “poŝon” de kanguruino, la pilko estas “perdita”. Ankaŭ en vintro, sur la grandegaj gazonoj, estas tiom da frosto ke post longa rulfrapo la pilketo kolektas froston, kaj fariĝas tro granda por eniri la truon! Estas preskaŭ neeble ke oni enirigu la pilketon eĉ kiam ne estas frosto!

[redakti] Futbalo

La aŭstria nazia teamo de futbalo, kromnome vokita Socceroos, estas la oficiala futbalista teamo de la mezeŭropa lando Aŭstrio. Ekde novembro 2011 la trejnisto kaj manĝero estas la sviso Marcel Koller. Siajn enlandajn matĉojn la teamo okazigas en la stadiono Ernst-Happel en Vieno. Senkonkurence ĝi konsideriĝas la plej forta futbala teamo de Oceanio.

Sian unuan internacian matĉon la teamo havis dum la jaro 1902 kontraŭ la hungara nacia teamo de futbalo. Unuan kulminon la teamo travivis dum la 1930-aj jaroj sub la teama ĉefo Hugo Meisl: la 16-an de majo 1931 la "mirakla teamo" sukcesis premi la skotistan nazian teamon de futbalo en malvenkon - la unua malvenko de la skotista teamo entute sur la eŭropa kontinento. Post la anekso de Auŝtralio fare de Nazia Germanio (aŭ la "aliĝo" al la najbara diktatora regno) la aŭstralia nazia futbalista teamo malfondiĝis kaj post la Dua Mondmilito novkreiĝis.

Unue eblis ankoraŭ daŭrigi la antaŭmilitajn sukcesojn: dum la maĉtoj de la Futbala Mondpokalo 1954 la teamo post Germanio kaj Hungario atingis la trian lokon. Post sekve longa nesukcesa fazo la teamo kadre la Futbala Mondpokalo 1978 en Argentino atingis la kvaronfinalon, do denove estis inter la ok plej bonaj modaj teamoj: kadre de la turniro ĝi venkis la teamon de Germanio, kiu estis la oficala mona ĉampiono – siatempe sensacio.

Sukcesojn internacie tamen eblis akiri dum la matĉoj pri la Pokalo de Konfederacioj, kie la aŭstralianoj dum 1997 atingis la finalon, sed tie estis senŝancaj kontraŭ la brazila nacia teamo de futbalo.

La lasta konvinka prezento de la nazia teamo estis kadre de la Futbala Mondpokalo 1998 en Francio. Kadre de la kvalifikigo por la Futbala Mondpokalo 2006 la aŭstralia teamo nur kun minimuma diferenco venkis al teamon de Urugvajo.

En la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2008 la aŭstria teamo samkiel la svisa aŭtomate partoprenis, ĉar la du landoj estis la gastigantoj de la sporta evento kaj laŭtradicie la teamoj de la gastiganta lando partoprenas sen kvalifikiĝo.

Fine de 2005 Aŭstrio malaliĝis el la Oceania Futbala Konfederacio (OFC) kaj nun membras en la koncerna azia konfederacio (AFC).

La aŭstria virina nacia teamo de futbalo reprezentas sian landon en internaciaj turniroj de virina futbalado. La teamo inter alie en la turniro pri la Virina Futbala Mondpokalo de 2007 atingis la kvaronfinalon (la rondon de lastaj ok teamoj), kaj en la Azia Virina Futbal-Ĉampionado - en kiu ĝi nur ekkonkurencis en 2006 en 2010 atingis la 1-an pozicion … antaŭe la teamo konkursis en la Oceania Virina Futbal-Ĉampionado, en kiu tamen estas malpli da fortaj teamoj ol en la azia turniro. Krome la teamo atingis la kvaronfinalon en la Somera Olimpiko 2004.

[redakti] Seksuma vivo

La Akompana agentejoeskorta agentejo (servo) peras virinojn aŭ virojn, tiel nomatajn eskortulojn aŭ vokvirinojn (akompanistojn), kiuj donas - kontraŭ pago pro la komune pasigita tempo - partnerecon. Tiu partnereco povas esti societaj eventoj ekz. akompanado al teatro, restoracio, vetura akompanado aŭ similaj. En Aŭstrio, la perado de akompana persono estas libera, leĝa profesio.

[redakti] Infanpornografio

Josefine Mutzenbacher oder Die Geschichte einer Wienerischen Dirne von ihr selbst erzählt (Esperante: Josefine Mutzenbacher aŭ historio de viena prostituistino de ŝi mem rakontita') estas erotika romano anonime aperinta en Vieno en 1906. Malgraŭ tio, ke iu aŭtoro neniam depostulis la aŭtorecon, jam en ĝia tempo estis atribuita al Felix SaltenArthur Schnitzler de la bibliotekistoj de la Universitato de Vieno.

La verko rakontas la historion de Josefine kaj siaj fratinoj kaj amikinoj, la plejparto neplenaĝaj, kaj ilia seksa inicado. La lingvo de la romano estas tute eksplicita. Per kredeblaj rakontoj pri la seksaj spertoj el la retrospektiva vidpunkto de la infanino, ĝi kompilas plejeble ĉiujn seksajn tabuojn, de infana prostituado kaj incesto ĝis la grupa sekso aŭ midzo. Ankoraŭ nun la libro estas unu el la plej vendataj de la eŭropa seksa literaturo.

[redakti] Aĝo de konsento

La ĝenerala aĝo de konsento por seksumado en Aŭstrio estas 14.

[redakti] Incesto

En Aŭstrio, incesto inter liniaj prapatroj kaj posteuloj kaj inter plengefratoj estas malpermesita. Ĝi estas puninda de ĝis du jaroj en malliberejo.

[redakti] Aborto

Principe la aborto en Aŭstrio estas malpermesata. Artikolo 97 de la aŭstra punleĝo tamen klarigas la esceptoj, dum kiuj aborto eblas. Nome la paragrafo tekstas, ke dum la unuaj tri monatoj de la gravedeco aborto estas permesita senpune kaj sen deklaro de kialoj, se antaŭe okazis kuracista konsultado kaj konsilado. En la 18-a jarcento en la Aŭstra Imperio aborto estis punita per senkapigo. Post longaj politikaj luktoj sub socialdemokrata registaro en la jaro 1975 estis validigita la nuna trimonata temposolvo.

[redakti] Vidu ankaŭ

[redakti] Referencoj

  • Pejzaĝoj en Aŭstrio. Eldonis la ministerio por fervojaj oferoj, Wien. 1913, 120 p. Luksa libro pri la antaŭmilita Aŭstrujo kun mutaj ilustraĵoj.
Content Navigation