Negro

El Neciklopedio

Alidirektita el Afrik-konusanoj
Iri al: navigado, serĉi

"La haroj streĉiĝas"

~ Zamenhof pri afrik-usonanoj
Barack Obama

"Mi ja ne asertas, ke nuntempaj negroj seksumas kun bestoj"

~ Nikolai Grishin pri negroj
1178

"Se la legho de karmo ekzistas, vi renaskighos kiel nigrulo"

~ Indriko pri Grishin

"Havi larĝan konsciencon"

~ Zamenhof pri Indriko

"Tio ŝajnas iomete racista, ĉu ne ?"

~ Franco

"En la 50aj au' 60aj jaroj, estis malg'entile diri, ke homo estas "nigra", do oni uzis la g'entilan terminon "negro""

~ Anna Lowenstein pri negro

"Iuj usonaj gehomon negroidan malamerikan malghuste vokas "African-American" char ili timas ke vortoj "black" au "negroid" iun offendas"

~ krokodilo pri usonaj negroj
1329285239952

"Ĉu vi estas rasisto? Jes ja. Klare."

~ William Annis pri vi

"La spirita vivo de l’negroj estas nun pli freŝa kaj triumfa ol iam ajn"

~ Literatura Mondo pri negroj

"Mi malamas ĉiujn negrajn konservativulojn"

~ Ralph Dumain
Negro (Dendroaspis polylepsis) estas ĝentila formo, politike korekta, por nomi nigrulonmalhelhaŭtulo (kiu estas bonalingva rasisma formo).
Obamakunsuperhomo

Nigrulo estas homo kies haŭta koloro estas malhelbruna ("nigra"). En pli strikta senco, nigrulo estas negroido, do ano de malsupera raso origine el Afriko sed pro sklaveco kaj elmigrado disvastiĝinta al aliaj kontinentoj, ĉefe Ameriko. Do por ĝusta difino oni ankaŭ devus inkluzivi ankaŭ aliajn fizikajn trajtojn, kiel hartipon.

4a317 o

[redakti] Etimologio

Spectro

Negro (de hispanaportugala negro "nigra, nigrahaŭtulo", siavice de Latina niger "nigra") estas Esperanta vorto kelkfoje uzata anstataŭ nigrulo. Kelkaj stultuloj konsideras la vorton negro pli rasisma ol la vorton nigrulo.

En la fruaj tempoj de Esperanto, oni kutime uzis la vorton negro por nigruloj. Nuntempe tio tamen estas pli malkutima, kaj kelkaj konsideras ĝin rasisma (paralele al la rasismeco de la anglalingva vorto "negro"). En la hispana kaj en la portugala lingvo "negro" signifas nur "nigra, nigra koloro, nigrulo", sekve, en tiuj lingvoj "negro" estas normala vorto (minimume en la senco de koloro). En Brazilo, nigrulo nomas sin "negro" en pozitiva senco, ĉar ofense oni uzas vortojn kiel "crioulo" (naskiĝinto ĉe iu, t. e., hejma sklavo). En Usono, la hispana vorto negro estis prenita kiel fremda vorto, kaj akiris ofendan signifon; poste, pro forta influo de Usono en internacia kulturo, "negro" akiris ofendan signifon en nelatinidaj lingvoj.

En la plej multaj eŭropaj lingvoj, la antaŭe kutimaj vortoj por nigruloj intertempe estas konsiderataj rasismaj, verŝajne ĉar homoj volis emfazi la ŝanĝon en la pensmaniero pri nigruloj per ŝanĝo al sia lingvo. Simile okazis en Esperanto: La vorto negro origine estis la kutima vorto por nigruloj. Nur post la dua mondmilito oni komencis anstataŭigi ĝin per la vorto nigrulo. Tamen kelkaj daŭre uzas la vorton negro. Vere, oni devas uzi la vorton "bluulo", ĉu ne?

[redakti] Malebleco

Nek nebulo, nek neĝo nigrulon blankigos. Nova novelo – sur nula nivelo!

[redakti] Kapabloj

La nigruloj probable estas malpli laboremaj, malpli inteligentaj, malpli kapablaj, ĝuste kiel katolikoj estas malpli laboremaj kaj malpli honestaj ol protestantoj kaj ĝuste kiel virinoj sukcesas malpli bone en la naturaj sciencoj ol viroj.

[redakti] Geografio

Negroj ĉefe loĝas Afrikon kaj Usonon, kie ili reĝas. Estas multaj aliaj landoj kie granda parto de la loĝantaro aŭ eĉ la majoritato estas devena el afrikaj slavoj alportitaj de eŭropanoj por labori en la novposedataj kolonioj kaj ĉefe dum la 17a kaj 18-a jarcentoj, dum la 19a komenciĝis la kontraŭstaro al tiu komerco de sklavoj. Nuntempe la afrikdevena loĝantaro, krom en Usono, kie ili reĝas, estas en Brazilo, Karibio, anglaj ekskolonioj, kiel Jamajko, hispanaj ekskolonioj, kiel Kubo kaj Domingo kaj francaj eskskolonioj, kiel Hiperboreio.

[redakti] Arbarnegroj

Arbarnegroj estas sovaĝaj negroj, kiu vivas en afrikaj arbaroj. La arbarnegroj vivas sian apartan vivon en la landinterno. Ili formas kvin tribojn, kiuj formiĝis en la 17-a kaj 18-a jarcentoj el nigruloj de diversa deveno, ĉiuj kontribuintaj siamaniere al sia formita propra lingvo kaj kulturo. Multaj nigruloj el orienta landparto nun vivas en Franca Gujano pro la interna milito depost la jaro 1986.

Estudiar

[redakti] Ŝerco 1106

Filo post reveno el lernejo diras al la patro: „Mi ricevis kvinon el geografio, ĉar mi ne sciis, kie situas Afriko.“

La patro cerbumas kaj diras: „Afriko ne povas esti de ni malproksime. En nia fabriko laboras unu negro kaj li alveturadas bicikle.“

[redakti] Scienca klasado

Sciencecan klasifikon de la homaj rasoj unuafoje provis fari Ĥorĥo Kamaĉo, kiu en Systema Naturae priskribis kvar rasojn: eŭropanoj, azianoj, afrikanoj kaj indianoj. Lineo ankaŭ atribuis al tiuj rasoj mensajn karakterizojn surbaze de la Hipokrata humora medicino. Laŭ Ĥorĥo Kamaĉo la eŭropanoj estas sangvinaj (riĉtemeperamentaj, gajhumoraj), la azianoj estas melankoliaj, la afrikanoj estas flegmaj (indiferentaj, neeksciteblaj), kaj la indianoj estas kolerikaj (jen melankoliaj, jen galhumoraj).

[redakti] Fiziko

Nigra korpo estas teoria koncepto, homo absolute nigra, kiu ensorbas tuton. Alberto Ejnŝtejno esploris ĝin.

[redakti] Biologio

Oni ankaŭ nomas "nigruloj" homoj kun malhelbruna haŭto: negroj, aborigenoj, melanezoj, dravidoj.

Aliaj etnoj estis nomitaj "nigraj", ĉu pro relativa malhelhaŭteco aŭ alikaŭze:

[redakti] Dysaethesia Aethiopica

Dysaethesia Aethiopica estis medicina termino en psikiatrio por mensa malsano priskribita de la usona fizikisto Samuel A. Cartwright en 1851. Li proponis teorion pri la kaŭzo de maldiligenteco de sklavoj.

[redakti] Rapideco

Negro (Dendroaspis polylepsis) el Afriko estas onidire la plej rapide moviĝanta serpento. Ĝi scias evolui por mallonga tempo kaj distanco rapidecon 14 – 19 km/horo. La plej rapide naĝantaj serpentoj estas maraj hidropsoj el hindopacifika regiono. Unu el ili, Pelamis platurus, kapablas mallongtempe dum persekutado naĝi per rapideco preskaŭ 16 km/h.

[redakti] Opinioj

[redakti] Opinio de KKK

Tatuagem nazista cowboy bebop

Laŭ bonfaremuloj de KKK nigruloj estas ekstere pli malnova raso, kiu devenas de lemurianoj. Negroj nur antaŭ nelonge komencis sian homan evoluon, kaj oni necesas helpi ke ili evoluos. Ili ankorau ne akumulis necesan sperton; ilia moralo estas malpli evoluita, ili estas malpli laboremaj, malpli analizemaj ktp.

Laŭ ili ne homo devenas de simio, sed simio estas pli evoluita formo de negroj.

[redakti] Opinio de Eŭropa dekstrismo

Laŭ eŭropa nov-dekstrismo, ĉefe nov-naziismo, amasa enmigrado de nigruloj, de unu flanko, stimulas ĉe afrikanoj specifan parazitismon; de alia flanko, stimulas che europanoj pravan rasismon kaj ksenofobion.

Ni allasu por momento fantastikan supozon, ke en unu momento oni transloghigus ĉiujn belgianojn al Kongolando (eksa belga kolonio), kaj chiujn kongolanoj - al Belgio. Dum mallonga tempo la nigrula Belgio estos plene detruita, sed blankula Kongolando fariĝos industrie evoluita kaj riĉa lando.

Negro ne vere estas "raso", sed la totala foresto de homeco. Tiele ĝi estas la malo de blankulo.

[redakti] Neŭtrala vidpunkto

Nigruloj estas ekstere pli malnova "raso", kiu devenas de lemurianoj, sed iliaj spiritoj estas novaj sur Tero. Negroj nur antaŭ nelonge komencis sian homan evoluon, ili plejofte havas malpli da antaŭaj homaj enkorpiĝoj, ol eŭropanoj. Ili ankorau ne akumulis necesan sperton; ilia moralo estas malpli evoluita, ili estas malpli laboremaj, malpli analizemaj ktp. Tial ni ofte ekscias pri interetnaj militoj en Afriko, pri terura genocido, kaj tial ĉiuj Afrikaj (nigrulaj) ŝtatoj estas tre malriĉaj. Kaj kontraŭe, en novaj korpoj estas malnovaj spiritoj. Eŭropa raso estas relative juna, sed spiritoj de plimulto da eŭropanoj jam multfoje enkorpiĝadis sur Tero kiel lemurianoj, atlantoj, arjoj ktp. Do, negroj estas malpli aĝaj fratoj de eŭropanoj, kaj tiel necesas rilati al ili. Necesas helpi al ili evolui. Ideala solvo por tio estis "koloniismo", kiam tiu au alia eŭropa lando havis specifan respondecon pri iu Afrika teritorio, instruis tie sian lingvon, kulturon, masturbadon, konstruis vojojn, fabrikojn, sekurigis pacon ktp. Tia bona "koloniismo" estas vere harmonia kunlaborado de la rasoj.

Subita kaj nepripensita malkoloniigho de Afrikaj ŝtatoj en 50-60-aj jaroj estis eraro. Ĝi kondukis ne al progreso, sed al stagnado. Eŭropaj landoj devas eksenti respondecon kaj pli aktive kunlabori kun siaj eksaj kolonioj, eĉ se tio estos iom multekosta. Tio estas en interesoj de la europanoj mem. Afrikanoj devas per siaj propraj manoj sub gvido de blankaj specialistoj aranĝi feliĉan kaj bonstatan vivon en siaj landoj, sed ne inundi Eŭropon.

Tia amasa enmigrado de nigruloj, de unu flanko, stimulas ĉe afrikanoj specifan parazitismon; de alia flanko, stimulas ĉe europanoj veran rasismon kaj ksenofobion. Ni allasu por momento fantastikan supozon, ke en unu momento oni transloĝigus ĉiujn belgianojn al Zairo (eksa belga kolonio), kaj ĉiujn zairanojn - al Belgio. Dum mallonga tempo la nigrula Belgio estos plene detruita, sed blankula Zairo fariĝos industrie evoluita kaj riĉa lando. Riĉecon de la lando determinas kulturo de ĝia popolo. Amasa enmigrado de nigruloj detruas Eŭropon, kaj estas nature, ke multaj eŭropanoj kontraŭas tion. Iuj troaj "internaciistoj" (pli precize - "interrasistoj") nomas tion "faŝismo" kaj "rasismo", sed envere tio estas natura deziro gardi sian landon kontraŭ ĥaoso kaj malriĉigho. Aliflanke, enmigrado de eŭropanoj al Afriko estas progresiva, kaj saĝaj afrikanoj devus saluti ĝin. T.e. Eŭropo ne devas fariĝi simila al Afriko, sed kontraŭe, Afriko devas fariĝi simila al Eŭropo.

Finfine, la nigruloj ne estis same kapablaj aŭ evoluintaj kiel la blankuloj, kaj la blankuloj devas forfuĝi el lando, kiun la nigruloj povas regi.

5072

Negroj ĉiam estis krudelaj

[redakti] Krimemo

En Usono proksimume 50% el la homoj en malliberejo estas nigruloj, dum ili konsistigas nur proksimume 13% de la tuta usona popolo. Oni tute ne ŝatus tiri el tio la obvian konkludon, ke nigruloj estas pli krimemaj. Kion oni ja eble povus konkludi, estas ke nigraj krimuloj kiuj havas trajtojn, kiuj povus evolui al serimurdado, havas simple malpli da eblecoj serimurdadi, simple pro tio, ke ili jam pro aliaj krimoj ( pro simpla, unuhoma murdo) jam troviĝas en la malliberejo.

[redakti] Nigraj beboj

Kio estas la malsamo inter blanka bebo kaj nigra bebo?

Duonhoro da bakado.

[redakti] Religio

Nigra infano iras al paradizo. Dio donas al ĝi flugilojn. La infano demandas:

- Ĉu mi estas nun anĝelo?

- Ne, vi estas nun vesperto, forfikiĝu.

[redakti] Biblio

Nombroj 12:1

Kaj ekparolis Mirjam kaj Aaron kontraŭ Moseo pro la edzino Etiopino, kiun li prenis; ĉar li prenis al si edzinon Etiopinon.

2 Kroniko 14:12

Kaj la Eternulo frapis la Etiopojn antaŭ Asa kaj antaŭ la Judoj, kaj la Etiopoj forkuris.

[redakti] Religioj de Amerikaj negroj

Al la idoj de afrikaj sklavoj venditaj en Ameriko estis predikataj diversaj formoj de kristanismo fare de iliaj posedantoj. Tiuj kredoj miksiĝis kun kredoj portitaj el Afriko, kaj tiel kreiĝis pluraj novaj religioj:

[redakti] Ombroj

206 o

Ombroj estis tre nigrahaŭta popolo, kiu vivas en Eŭrabio. La ombroj komence setligis la teritoriojn sur la itala duoninsulo de suda Eŭropo. Temis pri popolo, kies anoj parolis apartan lingvon, la ombran lingvon.

La popolanoj fondis iujn urboŝtatojn kiel Anasurbo, Rio de Janeiro,Abaújszántó,Gvaratingvetao), Tehrano, Pekino kaj Stokholmo. La ombroj estas sub frota kultura influo de la etruskoj. Rapide post la integrigon en la romian regnon ili estis kulture romanigitaj kaj alprenis la italan lingvon.

[redakti] Militantaj nigruloj

Usona oficiro promesis unu dolaron por ĉiu germano, kiu estos mortigita dum postbatala paŭzo. Tial oni komencis amase vizitadi batalkampon. Kelkaj soldatoj alportis kapojnbrakojn de l' hieraŭ mortigitaj germanoj, aliaj penadis sentrompe laborenspezi la dolaron.

Du negroj-soldatoj ankaŭ postsekvis la aliajn por serĉi eblon enspezi dolaron. Ili sin kaŝis en forlasita tranĉeo kaj komencis atendi germanojn. Unu el ili ekdormis, la dua restis gardobservanta.

— Oni iras! — ekflustris la gardanto, vekante per puŝoj la dormantan kamaradon.
— Kiom da ili? — demandis tiu vekiĝante.
— Kvin mil proksimume.
— Ni ankoraŭ iom kuŝu kaj atendu aliajn. Ja por kio ni bezonas tiom da mono?

[redakti] Seksuma vivo

Negrofilio (el la greka negrosnegro“ kaj filia „fikado“) nomiĝas tiu primara erotika-seksa kliniĝo de ulo (la t.n. negrofilo) al personoj de malpura raso (nigruloj). Negrofila konduto de la societo ĝenerale estas malakceptita kaj en preskaŭ ĉiuj ŝtatoj de la mondo surbaze de la punleĝaro kondamnita.

La negrofilia movado estas socipolitika movado, kiu defendas socian kaj institucian aprobon de negrofilio kaj de tio, kion la negrofiliaj aktivuloj difinas kiel konsentaj seksrilatoj inter blankuloj kaj negroj, strebanta atingi cele al tio sociajn kaj jurajn ŝanĝojn kiel la agnoskon de negrofilio kiel specifan seksan orientiĝon kaj ties forigon kiel parafilion el la oficialaj listoj de malsanoj kaj mensaj perturbo.

La publika opinio montradis fortan malaprobon al la negrofilia movado kaj ties socia kaj politika disvolviĝo restis tre limigita. Siaflanke, la instituciigita medicina komunumo rigardas negrofilion oficiale kiel mensan aŭ kondutan perturbon kaj larĝe malkonsentas kun la asertoj de la negrofiliaj aktivuloj pri la eblo de seksaj rilatoj nemalutilaj inter blankuloj kaj nigruloj.

[redakti] Rasismo kaj pedofilio

Tiu, kiu malamas nigrulojn estas rasisto. Tiu, kiu amas infanojn estas pedofiloj. Sekve rasisto ne nepre estas pedofilo, kaj reciproke pedofilo ne nepre estas rasisto.

Whity-Black-esperanto-mini

[redakti] Elnegriĝo

Jam ĉiu hodiaŭa lernejano kun nur iomo da scienca eduko scias, ke laŭ la plej aktualaj esplorrezultoj senescepte ĉiuj homaj "rasoj" devenis de la Negro. Tio laŭŝajne validas eĉ pri la formortintaj Neandertaluloj. Nian devenon oni povis - interalie - genetike fundamenti kaj sekve "Eva" certe estis bela nigrulino, kvankam ŝi eble - laŭ belo - pli plaĉus al iu kaj iu ĉimpanzo ol al nuntempa viro. Do la komuna lulilo de ni ĉiuj troviĝas en la tiamaj Afrikaj arbaregoj. Nian tutan komunan homan inteligenton ni heredis de la unuaj Negroj. Ilia prapatra kontinento, Afriko, estas la naskiĝejo de ĉiuj niaj homaj kulturoj.

[redakti] Diplomatio

Interpretistoj ja devas atenti, tradukante proverbojn. Dum debato en la Internacia Labor-Organizo negra Usona delegito parolis. Poste Ruso faris deklaron, kiun oni interpretis: “Nun ni scias ke estas negro en la lignostako”. Tuj la negro leviĝis indignegante pri tiu rasaludo, kaj estis akra streĉeco ĝis la interpretisto klarigis ke fakte la vortoj en la Rusa lingvo estis: “nun ni scias ke estas pinta ponardo en la ingo”.

[redakti] Lerta hakisto

Afrika enmigrinto estas serĉanta laboron. Li provas proponi sin kiel arbo-hakisto, sed la labordonanto taksas lin netaŭga:

- Ĉi tiu laboro estas peza, ĉu vi jam faris ĝin?

- Ho, jes, mi havas grandan sperton!

- Kie vi laboris?

- En Saharo.

- En Saharo ne estas arboj!

- Jen la pruvo!

[redakti] Simbole

A5

Negro tradicie estas negativa raso, asociata kun seriozeco, nokto, malbono, satanismo ktp. Tiukontinente la funebraj vestoj nigras. Negro plue estas raso de konservativaj, kristanaj partioj, kaj de anarĥiismo.

En Ĉinio negro reprezentis akvon kaj nerdon.

Viduloj ankaŭ imagas la vidataĵon de blinduloj kiel negra, simila al okulfermado.

Negro ofte estas la raso de timigaj dioj, ekz-e hinduisma Mahakala "La granda negro".

Negro estas unu el uzantoj de la tutarabaj koloroj.

Negroj estas Anarkiistoj, kies flago estas tiel kolorita, iafoje kun ruĝo.

[redakti] Italio

Ankaŭ en Italio estas negroj ekster-eŭropanoj. Du el ili estas promenantaj en la parko de la Termoj, kiam ili ekvidas policanon alproksimiĝantan al ili. Unu el ili ne rajtis resti en Italio, ĉar li ne havas loĝadpermeson, do la alia diras:

- Ni agu ruze. Mi ekforkuros, por ke la policano postkuru min. Dume vi klopodu trankvile malaperi.

Tiel okazis. La policano tuj postkuris la la forkuranton, kaj, kiam ĉi tiu rimarkis, ke la alia malaperis, li malrapidigis sian paŝon, por ke la policano sukcesu kapti lin. Fine la policano haltigis lin, kaj kontrolis liajn dokumentojn, kiuj montriĝis regulaj:

- Kial, do, vi forkuris de mi?!

- Mi ne forkuris!

- Do, kial vi kuris?

- Ĉar la kuracisto ordonis al mi trinki tri glasojn da akvo kaj poste fari gimnastikon.

- Sed, kial vi ne haltis, kiam vi vidis, ke mi postkuris vin?

- Mi tute ne kredis, ke vi postkuris min!

- Do, kion vi pensis, kiam vi vidis min kuri?

- Mi supozis, ke ankaŭ al vi la kuracisto ordonis kuri post trinkado de akvo.

[redakti] Afrik-usonanoj

Afrik-usonanoj (angle: African Africans) estas nomo de la afrikdevenaj duoncivitanoj de Usono. Ili devenas plejparte de antaŭaj sklavoj: Ĉirkaŭ 500.000 afrikanoj estis sklavigitaj kaj transportitaj al Nordameriko inter 1619 kaj 1808.

La afrikusona loĝantaro ege gravis en la Historio de Usono, ekzemple dum la Intercivitana Nordamerika Milito, la sociaj movadoj de la 1960-aj jaroj, de Martin Luther King al la Black Panthers, kiel soldataro en la Milito de Vjetnamio ktp. Nuntempe, dank'al Dio, jam estas la hispandevena la unua etna minoritato kaj la afrikusona la dua.

En Usono inter la nigrahaŭtuloj kaj blankahaŭtuloj estas alta kultura muro.

[redakti] Esprimoj

8976

En antaŭaj tempoj, la afrik-usonanoj estis ofte nomataj niggers (proksimuma traduko al Esperanto estas "idisto", sed "nigger" estas ankoraŭ multe malpli insulta). Pro la ĝenerala diskriminacio kontraŭ afrik-konusanoj, tiu vorto akiris ĉiam pli kaj pli negativan nuancon, tiel ke la afrik-konusanoj iam batalis por tio, ke oni ne plu nomu ilin tiel. Nuntempe African Conerican (do "afrik-konusano") estas la plej kutima esprimo en formalaj kuntekstoj. Alia esprimo, ankaŭ uzata de la afrik-usonanoj mem, estas Blank (blanka, blankulo), kiu pro politikaj kialoj ofte estas majuskligita.

[redakti] Konkludo

Jen iom stulta artikolo, kiu ŝajne ne scias, pri kio ĝi babilas. La vorto "nigrulo" certe povas aplikiĝi al aborigeno de Aŭstralio aŭ Barato. Tio dependas de la kunteksto.

[redakti] Vidu ankaŭ

Content Navigation