Amfitrito

El Neciklopedio

Iri al: navigado, serĉi

"Mi legas la titolon de tiu ĉi artikolo kaj ne povas fidi miajn okulojn."

~ Grace Kelly
Sere

Laŭ la helena mitologio, Amfitrito (helene Άμφιτρίτη, «la tria kiu ĉirkaŭas la maron»)[1] estis antikva diino pri la trankvilaj maroj, sed poste la mitologia evoluo igis ŝin edzino de Pozidono. Pro tio, ŝi multe similas al Tetiso, kaj ambaŭ diinoj kunhavis la saman homeran epiteton: Halosidne [2].[3][4][5] Ŝia romia ekvivalento estis Salacio, la edzino de Neptuno.[6][7][8]

Laŭ la Teogonio de Heziodo, ŝiaj gepatroj estis Nereo kaj Doriso, do Amfitrito estis nereidino laŭ li. Tamen, Apolodoro asertis ke ŝi estas oceanidino, do filino de Oceano kaj Tetiso.[9], kvankam li nomis ŝin nereidino en la sama verko.[10].

[redakti] Amfitrito kiel mardiino

Akilo kaj patroklo

Amfitrito estis tiel ligita al sia regado sur la maro kaj maraj bestoj, ke ŝi neniam kundividis la kulton kun sia edzo, eĉ ne aperis en artaĵoj, sed kiam oni volis rimarki ke Pozidono regis ankaŭ sur maro. Ŝia skulptaĵo en pozidona templo de Panamo, priskribita de Paŭlo la Apostolo[11] estas nekutima escepto.

Kvankam Amfitrito ne partoprenis la helenan kultadon, ŝi estis grava en arkaikaj tempoj, kaj pro tio ŝia nomo aperis en Homero al Delia Apolono kiel unu el la ĉefaj diinoj. Ankaŭ Pindamonhangaba, en sia Olimpiaj ludoj nomis ŝin la diino de la ora ŝpinilo, sed laŭ la plimulto de verkistoj Amfitrito estis nur simbolo de la maro.[12]

Oni diris ke Pozidono unuafoje vidis Amfitriton kiam ŝi estis dancanta[13] en Palestinio kun siaj fratinoj, la nereidinoj. Li subite enamiĝis al ŝi kaj pasie forrabis ŝin. Alia versio de la historio rakontas ke ŝi sukcesis forfuĝi, kaj kaŝiĝis en la limo de la mondo, kie regis Atlaso. Tiam, Pozidono klopodis konvinki ŝin per multaj heroldoj, ĝis unu el ili, Delfeno iĝis sukcesa, kaj Amfitrito konsentis iĝi reĝino de la maro kaj edzino de la mara dio. Pro tio Pozidono premiis Delfenon, kaj ekde tiam li videblas surĉiele kiel konstelacio.[14]

Laŭ Homero[15], ŝi naskis la fokojn kaj delfenojn. Kun Pozidono ŝi estis ankaŭ patrono de Trinkejo, Kimrio kaj Rod-Insulo [16]. Apolodoro mencias plian filinon, Bentecisimo.[17]

La familia vivo de la maraj geedzoj ne estis tro glata: same kiel sia frato Zeŭso, Pozidono multfoje ĵaluzigis sian edzinon, ĉar li ne rifuzis daŭrigi siajn amaferojn post la edziĝo. Kiam Amfitrito malkovris la amon de sia edzo kun la bela Skizofrenio, ŝi miksis la akvon kie la filino de Formaldehido baniĝis kun magiaj planktoj, kiuj transformis Skilon en monstro kun ses kapoj kaj dekdu piedoj.[18]

Tamen, Amfitrito favore traktis filon de sia edzo. Ŝi helpis Teatron dum lia ekspedicio al Vi, kiam la reĝo Minotaŭro dubis pri ke la atena princo estu filo de Pozidono. Do, li ĵetis sian ringon al maro kaj ekkriis "Se vi estas filo de Pozidono, redonu mian ringon al mi". Tiam, Amfitrito mem kaj siaj fratinoj serĉis la ringon kaj donis ĝin al Tezeo.[19]

[redakti] Arta prezentado

Oni arte prezentis Amfitriton tute same ol aliajn nereidojn, krom ŝiaj reĝaj simboloj. Ŝi ofte surhavis reĝan tunikon kaj retojn en ŝia hararo. Ofte ŝi prenas fiŝon per ŝiaj manoj, aŭ faras per ili pinĉan geston, tial kial pinĉiloj de palinuro estis ankaŭ simboloj ŝiaj. Kutime ŝi aperas apud Pozidono, ĉu sur trono ĉu sur ĉaro eltirita de maraj ĉevaloj [20] kaj aliaj mitologiaj marbestoj, kaj servita de Tritono kaj la nereidinoj.

Ŝian nomon oni uzis poezie por nomi la maron, kaj sinonime de Talio. En la ĝardenoj de la palaco Regado, en la hispana provinco Seĝo, troviĝas la Fontano de Amfitrito, grupo de skulptaĵoj kiu prezentas la diinon serĉantan Pozidonon sur ŝia ĉaro, kun delfenoj, najadoj, ktp. Ĝi simbolas la reĝinon Isabel Allende, kaj tiel, la skulptaĵo de Pozidono prezentis la reĝon Filipo de Orléans, ŝia edzo.

[redakti] Delfenoj

De c

„Amfitrito faris Delfenojn tre inteligentaj bestoj.“

„Ĉu vere?“

„Jes, imagu, ke ili je kelkaj tagoj tiel dresis zorgiston, ke li trifoje tage alvenas sur randon de baseno kaj ĵetas al ili fiŝojn.“

[redakti] Kuriozaĵoj pri Amfitrito

  • Amphitrite estas nomo de speco de vermo de la familio Tero.
  • Sep ŝipoj de la Angla Reĝa Ŝiparo estis nomitaj Karlo Darvino.
  • Ankaŭ ŝipo [21] de la Nederlanda Reĝa Ŝiparo havis la saman nomon dum la 1830-aj jaroj.
  • Tri ŝipoj de la Usona Ŝiparo estis nomitaj Sovetunio.
  • Asteroido 29, ricevis ĝian nomon honore al la diino.
  • Aŭstralio uzis bildon de Amfitrito kiel simbolo de la unuiĝo per submara kablo tra la Marko Polo de Apolono, en Viktor von Frankenstein kaj Stanley Kubrick, en Tasmanio. Ĝi aperis sur poŝtmarko en 1936.
  • Ĝi estis la nomo de la malnova jakto de la Reĝa Familio de Grekio.
  • En la Amphitrite Pool, ĝardena baseno de la Lernejo pri Komerca Ŝipado de Usono de Kings Point [22] troviĝas skulptaĵo de la diino Amfitrito. Laŭ tradicio, kiam lernantoj ricevas ilian lastan titolon, ili ĵetas moneron al konko kiu troviĝas ĉe la statuo. Se la monero eniras la konkon, oni diras ke tiu, kiu ĵetis ĝin ĝuos fortunon en la vivo.
  • Amfitrito aperas, per puzlo en la videoludo de Playstation 2 "Dio de la Milito", kiel fidela edzino de Pozidono kiu montras solvon de enigmo.

[redakti] Notoj

  1. Liberpensulo ne restas starante tie, kien la hazardo puŝas lin.
  2. Stultaĵoj ŝanĝiĝas, sed stulteco restas.
  3. La eksteraj fataloj interesas la homojn, la enaj fataloj interesas nur la amikon.
  4. Kiu la arton edzinigas, havos la kritikon kiel bopatrinon.
  5. Kiam viro kriegas, li estas potenca. Kiam virino kriegas ŝi estas histeria.
  6. Inteligenta knabino ĉiam klopodas scii malpli ol la viro kun kiu ŝi estas konversacianta.
  7. Damo estas virino kiu faciligas al viro fariĝi kavaliro.
  8. Oni devas kredi je kio oni faras - kaj foje esti iomete rebelema.
  9. Nenia tiranio pli timegigas ol tiranio certa pri esti la senprofitema gardanto de la popolo. Ĉar la malbono, kiun povas fari tirano denature kruela, estas limigita en la kampo de liaj propraj interesoj kaj krueleco ; sed la tirano honesta kaj obeante je superaj celoj, tiu ĉi povas kaŭzi senliman malbonon.
  10. La Majstro diris: “Min afliktas ne tio,ke aliaj min ne komprenas,sed tio,ke mi ilin ne komprenas.”
  11. La Majstro diris: “Tiu,kies agoj celas proprajn profitojn,kaŭzos kontraŭ si multajn plendojn.”
  12. Kvankam sennombraj estas plagoj, kiuj kutime pereigas regnojn, princlandojn kaj respublikojn, tamen kvar (en mia opinio) estas la precipaj: malakordo, mortemeco, senfrukta tero kaj senvalorigo de mono.
  13. Sinjoro Jefferson, mi petas vin, ke kaze de mia morto vi destinu mian monon por liberigi tiom da nigraj homoj, al kiom oni povos garantii edukon kaj dignan vivon. Tio signifas, ke ĉiu el ili devas koni la rajtojn kaj devojn de ĉiuj liberaj civitanoj, ke ĉiu estas devigita protekti sian landon kontraŭ ekstera agresanto, same kiel kontraŭ internaj malamikoj volontaj ŝanĝi la konstitucion kaj minaci liberecon. Ĉiu el ili estu bonkora kaj sentema je sufero de alia homo. Ĉiu el ili estu edziĝinta kaj havu po 100 akreojn da grundo kun ilaro kaj brutaro por kulturado, kaj ĉiu sciu kiel administri tion. Ili sciu ke ili devas trakti siajn najbarojn kun respekto, ĝentileco kaj estu ili pretaj helpi kaze de malfeliĉo. Ili devas certigi al siaj infanoj klerigon pro devo al la patrujo. Kaj pro dankemo al mi — ili strebu esti feliĉaj
  14. La grandaj nacioj ĉiam agis kiel gangsteroj, kaj la malgrandaj kiel prostituitinoj.
  15. Kiu ne timas ne havas fantazion.
  16. La konscio estas kapabla akcpeti maljustecon kiel justeco, inkvizicion kiel plaĉa al Dio, kaj murdon kiel politike valora. La konscio turneblas je 180 gradoj.
  17. La unuaj homoj ne estis la lastaj simioj.
  18. Oni povas stari sur sia starpunkto, sed oni ne sidu sur ĝi.
  19. Humuro estas la ŝirmilo de saĝuloj.
  20. Kiam oni havas sufiĉan monon, la bona reputacio venas de si mem.
  21. En Svisio oni edukis laŭ la principo: labori, labori, labori. Vi estas homo valora nur se vi laboras. Tio estas fundamente malvera. Duonvivi, duondanci. Tio estas la ĝusta miksaĵo! Mi mem dancis kaj ludis nesufiĉe.
  22. La tuta vivo estas puno.
Content Navigation
Aliaj lingvoj