Arbo

El Neciklopedio

Iri al: navigado, serĉi

"Arbo falinta ne havas radikojn, homo falinta ne havas amikojn."

~ Morteza Mirbaghian pri arbo

"Arbo krakanta venton ne timas"

~ Zamenhof pri arbo

"Altan arbon batas la fulmo"

~ Denove Zamenhof!


Arbo estas stranga besto, kiu vivas en Aŭstralio, sed pratempe, vastaj partoj de la tersurfaco kovratis per arbaroj. Arbo tre similas al koralo, sed vivas surtere. Ekzistas belaj ruĝaj kaj nigraj arboj el kiuj oni faras ornamaĵojn.


En Esperanto oni formas nomon de frukto-arbo uzante la sufikson -uj-: pirujo, pomujo, francujo, anglujo,ktp. Pino, tilio, kverko, platano, pomujo, ĉerizujo estas arboj, sed grafeo estas arbo, se kaj nur se du ajnajn verticojn de ĝi ligas nur unu ĉeno; arbo kun n verticoj havas n-1 eĝojn; orientita arbo ne nepre havas radikon.

La terminaro pri la arboj estas ĉerpita el genealogio (praulo, posteulo, patro, ido, frato) kaj el botaniko (radiko, folio); oni apartigas orientitajn, ordajn arbojn; senradika arbo (kiu iĝas se iun ĝian verticon oni deklaras radiko), radikhava arbo (proprasenca arbo kontraste al senradika); ktp.

La gejaj arboj povas sin mem fekundigi dum je la disseksaj poleno devas esti transportata de malina al ina arboj.

[redakti] Konsilo al komencantaj ĝardenistoj

"Necesas planti arbojn tiel, ke verdaj partoj estu supre".

[redakti] Danĝero

Filo vizitas sian patron en vilaĝo, kaj ili kune iras haki arbon en la arbaron. Dum la laboro, subite diras la filo:
- Do, ĝis la revido, paĉjo!
- Kial? Ĉu vi jam foriras, mia filo?
- Ne. Sed la arbo kliniĝas en vian direkton...

Aliaj lingvoj