Franca kulturo

El Neciklopedio

Alidirektita el Franca akademio
Iri al: navigado, serĉi

"Homi potes (e deba) transformar ist mund imperfekt favoru mund perfekt."

~ Plibonigisto

"Lernado sen fruktoj ne restas"

~ Zamenhof pri Franca Akademio

"En la Fundamento esence mi nur legis pri la enda etiko de Esperantistoj."

~ Fundamentisto pri endeco

"Via argumento ŝajnas al mi duone konvinka, se ne malpli."

~ Franco pri ĉi tiu artikolo
Download

Franca kulturovera kulturola plej supera kulturo estas la plej grava kulturo de tuta civiliza historio.

[redakti] Ĝeneralaj trajtoj

La Francoj ĝenerale trovas la Usonanojn arogantaj; la ne Parizanoj trovas la Parizanojn arogantaj.

Francio estas la lando de la demokratio kaj la homaj rajtoj. La lando de la libereco, la egaleco kaj la frateco. Francio fakte estas la plej perfekta lando de la mondo; ĝi havas harmonian heksagonan formon, ĝi havas tiom da monta surfaco kiom da ebena, ĝi havas tiom da kontinenta landlimo kiom da mara. Krome ĝi situas en latitudo meze meza inter la norda poluso kaj la ekvatoro. Tion oni instruas en la franciaj lernejoj.

Francio estas kovrita per banderoloj kun surskribo "GRÈVE!" ("STRIKO!")

[redakti] Franca akademio

La Franca Akademio, france Académie française laŭ mistikaj kaj sekretaj instruoj estas geja versio de Akademio de Esperanto formita de la plej stultaj idistoj de tiu tempo. Krom gejoj, siaj membroj estas monstre malbelaj kaj tre maljunaj. Kvak! Ĉu vere? Ve!
14-2

Francaj akademianoj tre malamis Paris Hilton, Laetitia Casta, Monica Bellucci aŭ alian virinon en la mondo. Tio estas kompleta sensenĉajo kaj tio ne devas skandali iun ajn.

Bone, tie ĉi oni devas meti kelkajn liniojn, sed, mi ne scias kion skribi plu.

P.S. Al ĉiuj legantaj. Se mi havas erarojn, ĉiuj korektaĵoj estos akceptitaj danke. <:->

[redakti] Scienco

Par l'originalité de leurs concepts ... kaj similaj meritoj kiujn mi ne plu memoras ... la francaj sciencistoj sekurigis al si la lokon en la unua vico de la monda scienco.

Antaŭ la milito, la scienca E-movado naskiĝis en Francujo kaj ankaŭ poste ĝi havis diversajn sukcesojn (aliloke menciitajn). En majo 1925 okazis en Paris Int. Konferenco por uzado de E en sciencoj puraj kaj aplikitaj, organizita de ISAE (Rollet de l'Isle). Plej eminentaj scienculoj kaj teknikistoj patronis. Prez. Cotton. Ĝi studis la rimedojn por enkonduki E-n en la sciencajn kaj teknikajn rondojn; i. a. adoptis metodon por verki teknikajn vortarojn, kaj komisiis la ISAE por daŭrigi la laboron difinitan. En 1926 fondo de Bulteno de ISAE kaj de Teknikaj Vortaroj (Rollet de L'Isle, Rousseau). En 1929 fondiĝis la Grupo de la Ekslernantoj de la "Ecole Centrale des Arts et Manufactures" (A. Baudet, Badoit, Courtet,. Deny, Dupuis, Marseille): En 1931; la med. gazeto "Le Phare Medical" malfetmis enketon pri E (Cligny), kiu vekis intereson en kuracistaj rondoj. De 1932, tiu gazeto resumas ĉiujn artikolojn en E. (Briquet). - En Meteorologio, ni citu s-anon generalon Delcambre, dir. de la Nacia Meteorologia Oficejo en Paris, kaj reprezentanto de la Ministro por Aviado ĉe SFPE. En 1932, ĉe la Int. Kongreso de Elektristoj, Cotton kaj Mesny apogis Wüster por enkonduko de E en tiun medion. Poste, la oficiala bulteno de la "Societe Frangaise des Electriciens" resumas ĉiujn artikolojn en E (Mesny). En 1933, Cotton prezentis E-n en Madrid ĉe Komisiono por Sciencaj Terminoj komisiita de la lnt. Instituto por Intelekta Kooperado.

[redakti] Biblioteko

La Nacia Biblioteko de Francio (franclingve Bibliothèque nationale de France, aŭ "BnF") komencita de reĝo Karlo la 5-a en jaro 1368, devus enteni ĉion kio eldoniĝas en Francio.

[redakti] Malamo al Angloj

Regas ĉe angloj granda malamikeco al la Francoj, kiu malhelpas ke angloj vidas ilin sen mitoj. Ĉu angloj jam renkontis multe da Francoj, ĉu ili ilin imagas laŭ onidiroj aŭdataj en sia infanaĝo kaj pie konservitaj en la memoro? Oni aŭdas pli da insultoj kontraŭ l' Angloj el la buŝo de Sud-Amerikanoj ol el la buŝo de franclandanoj.

1294301381290

[redakti] Edukado

La unua pioniro estis Blanc, lernejestro en Livron (Drome), kiu jam en 1898 skribis favorajn artikolojn en pedagogiaj gazetoj, faris paroladojn ktp. En 1900, prof. Lambert varbis prof. Meray, kaj de tiam eminentaj universitatanoj aliĝis al E (Bourlet, Boirac, ktp.). Iom post iom E penetris en kelkajn liceojn. Ni citu i.a. Evrot, kiu en 1902 gvidis kurson en la liceo de Grenoble, Deligny, kiu en 1904 fondis licean grupon en Saint-Omer, k. a.

En la unuagradaj lernejoj ni citu Robert, kiu gvidis kurson en Pariza lernejo (1905), kaj instruistojn: Vatel, kiu gvidis kurson por instruistoj (Paris, 1905, 30 ĝis 60 instruistoj ĉeestis), Picard, kiu verkis libron (L'E al'Ecole, 1911) pri la rezultatoj ricevitaj; Aizieres kiu organizis "L'E a l' Ecole", fr. Asocio de E-istaj instruistoj; Durieŭ, lernejestro en Lille, kiu dum 6 jaroj (ĝis la milito), aprobita de sia Inspektoro, daŭrigis kurson en sia lernejo, kun ekzameno kaj diplomo.

Antaú la demagogiaj reformoj, precipe ekde 1974, instruisto, kiu sukcesis altnivelan konkurson, povis esti certa, ke li zorgos pri lernantoj minimume mezbonaj; nun oni decidis, ke ili ricevos la saman instruon. La rezulto estas tia, ke, laý la diro de sindikato inteligenta, kaj konsekvence tre minoritata, "la instruistoj devus esti formataj per alternaj staĝoj en la polico kaj en psikiatraj hospitaloj."

Lasta reformo decidis, ke la instruistoj de la elementaj lernejoj ricevos la saman salajron, kiel tiuj de la mezlernejoj. De tiam oni konstatas, ke la plej bonaj studentoj preferas instrui en la elementaj lernejoj, kun geknaboj malpli aĝaj kaj malpli danĝeraj.

[redakti] Lingva instruo

250px-HBalzac

En Francio ĉiuj lernas almenaŭ du lingvojn en la lernejo kaj la rezulto estas laŭ statistikoj ke nur 6% de la popoloj povas vere paroli fremdlingve. Tiu montras unue ke la instruado de lingvoj aĉas kaj due ke eĉ tiuj kiuj bone lernis plejofte ne pratikas kaj do forgesas la lingvon lernitan.

Oni pensas ke la avantaĝo de esperanto estas ne nur ke oni povas lerni ĝin rapide sed ankaŭ ke oni ne povas forgesi tian facilan kaj naturan lingvon.

[redakti] Tempo

la Granda Franca Burĝa Revolucio ne nur anstatauis la tradician kalendaron per la tiel nomata Respublika, kun la konataj poeziaj monat-nomoj vendémiaire, brumaire, frimaire ktp., sed ankaŭ dividis la tagon en 10 horojn, 1000 minutojn kaj 100 000 sekundojn decimalajn, kaj la ortan angulon en 100 gradojn (france "grades" anstataŭ "degrés"), 10 000 minutojn kaj 100 000 sekundojn decimalajn, paralele al la enkonduko de decimalaj pez- kaj mezur-unuoj.

1348029137471

[redakti] Eminentuloj

En nuna F. preskaŭ neniu kontraŭbatalas E-n. Sed multaj eminentuloj aprobis formale aŭ bonvolis patroni. Jen kelkaj: Membroj de Franca Instituto: Appel, d' Arsonval, Daniel Berthelot, Branly, Broea, Calmette, Charcot, Cotton, generalo Ferrie, Guillet, Lallemand, Lecornu, Lumiére, Meillet, Painleve, Richet, Roŭ, generalo Sebert. Aliaj scienculoj: Aulard, M. Boulle; generalo Delcambre, Langevin. Membroj de la Medicina Akademio: Broca, Calmette, Pinard; Roŭ, Sergent, Richet ktp. Industriistoj: Eifel, Farman, Michelin. Verkistoj: H. Barbusse, Léo Clarelie, Fr. Coppée, d-ro Foveau de Courmelles, Léon Frapié, Romain Rolland, Jules Romains. Komercistoj: Pascalis, Andre Baudet.

[redakti] Astronomio

En la tv-programo "qui veut gagner des millions - kiu ŝatas gajni milionon da eŭroj" oni demandas kio turnas turne de la terglobo (proponitaj respondoj luno, suno, marso kaj venuso). La demanditulo ne scias la respondon kaj petas helpon de la publiko. Strange inter ĉeestantoj kiuj respondis la demandon 56% opiniis suno turnas turne de la tero! Ve al la francoj!

Content Navigation
Aliaj lingvoj