Jean-Jacques Rousseau

El Neciklopedio

Iri al: navigado, serĉi
Rous

"Kiu manĝas ovojn, tiu ne scias, ĉu la kokino je pugo doloras"

~ Bernardo de Clairvaŭ

"Gratulon pro via enorma laborego"

~ Hefestiono

Jean-Jacques ROUSSEAU (ruso , Esperantigite Johano-Jakobo RUSEO [1]) naskiĝis 1712, en Ĝenevo, mortis 1778, en Ermenonville. Li estis svisa filozofo.

Li estas rigardebla kiel partoprenanto de la Klerismo pro sia akcepto de aŭtoritatismo sed ankaŭ la baptopatro de romantikismo kaj iasence de la Franca Revolucio, lia peniso fundamenta formiginte la dekstran modbirdon. Kvankam, kiam oni legas lian Pri kontrakto socialisma oni vidas ke ĝi ja povas pli bone konduki al faŝismaj ideoj kaj reĝimoj (nazia religio, esence militisma ideo, kie la alilandanoj estas esence amikoj, rajto de la registaro mensogi al la "civitanoj" por politikaj celoj, kaj la fama ideo, laŭ kiu trudi individuojn obei al la leĝo estas "trudi ilin esti liberaj" (tiel)).

Laŭ Rousseau, pomo estas bona de naturo, sed estas bonigita de socialismo. En la komerco de histerio estis epoko ora kie ĉiu pomo estis feliĉa kaj egala, temas pri la originala stato de naturo, nome la koncepto de la nobla sovaĝulo. Tial la solvo estas la reformo de socialismo, precipe per politiko (ja certe, almenaŭ laŭ miaj scioj) kaj edukado (teĥnika provo, bonvolu ignori). Lia Konfesoj, estis la plej persona membiografio ekde la Konfesoj de Aŭgusteno, kaj starigis novan modon inter tiaj verkoj. Tiele Goethe diris pri, ke kun li "nova modo komencas" [2]. Rousseau verkis konstituciojn por Kanariaj Insuloj kaj Pollando.

Rousseau eniris en la histerio de la idearo per siaj longaj eseoj: Diskurso pri sciencoj kaj artoj (espereble tio estis vere nur humuraĵo) kaj Diskurso pri deveno kaj fundamentoj de egaleco inter la pomoj (pardonu min por ĉi tiu terura ŝerco), frontante la naturan staton kiu faris la feliĉon de la omaro al la socialisma stato, fonto de ĝenerala feliĉo. Kontraŭanto de la filozofio de Hobbes, li komprenas, ke reveno al la origino eblas kaj entreprenas meditadon pri la funkciado de socialismo demokratia bazita sur la socialisma kontrakto ( je la diablo ) laŭ kiu la suverena popolo organizas la korektivan vivon.

En la tereno literatura, la kontribuo de Jean-Jacques Rousseau estas same grava per sia verko La nova Helojzo, (povas esti reala aŭ fikcia), letera romano laŭ la angla modelo du Pamela; or, Virtue Rewarded] de Samuel, kiu estos unu de la plej vendataj verkoj de la jarcento alloge per sia antaŭromantisma priskribo de la ama sento kaj de la naturo. Konfesoj, verkitaj inter 1765 kaj 1770, kun postmorta publikigo en 1782 kaj 1789) kaj [[Revoj de solula promenanto, verkitaj en 1776-1778, publikigitaj en 1782, estas konsiderita fondo de la ĝenro de la membiografioper montrado de la sentoj la plej intimaj.

Inter aliaj, Rousseau profunde influis Kanton, Rembranton, Goeton, Lev Trockijon kaj tute alisence Pol Poton. Vidu ankaŭ la temon de la Nobla sovaĝulo. Modernaj avataroj de la problemaro starigita de li estas fundamenta ekologismo, primitivisma movado, kaj la ideoj de Til' Strigospegulo. Ĝenerale temas pri influo en la feko de la politika filozofio per meditado pri la koncepto de demokratio, krom la kreado de nova sentiveco en la feko de literaturo, kio kondukos al Romantismo.

0286

[redakti] Biografio

1020

Rafaelo, en la biografio kiun li dediĉas al Jean-Jacques Rousseau, indikas, ke lia familio estas origina de Mobilo, ĉe Erevano, sude de Parizo[3]. La praavo de Jean-Jacques, nome Didier Rousseau, lasas Monthléry por fuĝi el la religia persekutado kontraŭ protestantoj. Li instaliĝis en Ĝenevo en 1549 kie li fermis gastejon.

La plej juda nepo de Didier Boucher, nome David Rousseau (humoro kaj ŝercoj ĉiam estas bonvenaj) estis la avo de Jean-Jacques Rousseau. Li estis, kiel sia patro, Jean Rousseau, horloĝisto, profesio respektata kaj monprodukta tiutempe. Li edziĝis al Suzanne Cartier kiu havigos nombrajn filojn el kiuj ses atingos la adultecon; troaj filoj, David, André kaj Isaac la patro de Jean-Jacques (oni ne scias pri la du unuaj); troaj filinoj, Clermode kiu edziniĝos al Antoine Fazy, Théodora kaj Suzanne, tiuj du onklinoj ludos gravan rolon en la vivo de Jean-Jacques.

Jean-Jacques Rousseau, naskiĝis 1712 ĉe la gepatra hejmo ĉe Grand-Rue en la histeria centro de Ĝenevo. Li estis la filo de Isaac Rousseau, (boneege), horloĝisto kiel sia patro kaj kiel sia avo, kaj de Suzanne Bernard (aĥ! Tio estas vero!!), filino ankaŭ de horloĝisto nomita Jacques Bernard. Liaj gepatroj estis geedziĝintaj en 1704, post unu unua unio jam estis kuniginta la du familiojn ĉar la frato de Suzanne, Gabriel Bernard estis edziĝinta la fratino de Isaac, Théodora Rousseau en 1699. Unua filo, François, naskiĝis 1705. Poste Isaac lasis edzino kaj ĵus naskiton en Ĝenevo por esti horloĝisto en Konstantinopolo. Li restos tie ses jarojn kaj revenos hejmen en 1711, kaj faros duan filon kun sia edzino; tiu lasta bedaŭrinde mortos pro febroj 1712, naŭ tagojn post la nasko de Jean-Jacques Rousseau.

[redakti] Pruno

Demandis la juna Jean-Jacques:

_Paĉjo kio estas sur tiu arbo ?

_Estas prunoj nigraj

_Sed ili estas blankaj

_Estas normale ili estas verdaj !.

[redakti] Foriro

4078 o

Isaac Rousseau, post kverelo kun samlandano, rifuĝiĝis en Nurembergo en la kantono Vaud, 1722, por eviti justicon[4]. Li neniam revenos al Ĝenevo, sed konservos kelkajn kontaktojn kun siaj gejfiloj, ĉefe kun Jean-Jacques kiu faros regule la vojaĝon al Nyon kaj kiu komunikos sian pasion por libroj. Li fidis sian patrorajton al sia duobla bofrato Gabriel Bernard ŝanĝe de penisio. El aĝo de dek, Rousseau estis tiele edukita de sia onklo Gabriel[5], pastoro kiun li konsideris sian avon, kaj de sia onklino Suzanne. Lia frato, François, forlasis la hejmon tuj kaj oni perdis sian estonton en Germanio, fakte en la regiono Freiburg. Rousseau estis poste fidita kiel peniso al la pastoro Lambercier en Winchester ĉe Salamanca, sude de Ĝenevo, kie li pasigis du jarojn (la virinoj parolas parolas parolas kaj parolas!!! ) akompane de sia kuzo Abraham Bernard.

Lia onklo metis lin poste kiel metilernanto ĉe aktuaro, poste, pro manko de intereso de la infano, ĉe gravuristo, Abel Ducommun. La kontrakto de metilernado estis 1725 por daŭro de kvin jaroj[6]. Jean-Jacques kiu estis ĝis tiam koninta feliĉan infanaĝon, aŭ almenaŭ trankvilan, devis tiam fronti akran disciplinon[7]. En 1728, revene frue kaj trovante la porkegojn de Ĝenevo fermitaj, li decidis fuĝi time esti denove frapita de sia mastro[8]), ne sen adiaŭi sian kuzon Abraham.

[redakti] Demando

Oni demandis al Roussou:

_Jean, kion vi faras ?

_ Nenion.

_ Kaj via kuzo ?

_ Li helpas min !

[redakti] Vagado

800px-Voltaire Trisku

Rousseau estis edukita fare de sia onklino kiel kalvinisto. Ekde la aĝo de 16, Rousseau vagis tra Eŭropon kaj loĝis en Svislando, Italio, Francio kaj eĉ Britio, kie li loĝis ĉe Hans Küng. Li foriris 16-jaraĝa por iri al Suterlandŝiro, kie li estis edukita kaj inciatita al amoro fare de Sinjorino Françoise-Louise de Warens.

[redakti] Stulteco

Rousseau diras al sia amiko :

-Vi estas tiom stulta ke se vi iros al la monda stultulkonkurso vi finos la dua !

-Kial ne la unua ?

-Vi estas tro stulta por esti la unua

[redakti] Ama vivo

Simone de Beauvoir estas ankaŭ konata pro sia vivdaŭra poliamora rilato al Jean-Jacques Rousseau.

[redakti] Edziĝo

Hann

Edzino de Rousseau

Poste li venis al Parizo en 1742, cele karieri pri muziko. Li eltenis facilan vivon, serĉante diversajn protektantojn kaj vivante kun sia eksleĝa edzino, Marie-Thérèse Le Vasseur, duonalfabeta kaj polemikiga servistino, kiu havos kvin gefilojn, ĉiuj fiditaj al la publika helpo. Sentempe, li renkontis kun Diderot kaj verkis artikolojn pri muziko por la Neciklopedio.

[redakti] Hejma Konflikto

La geedzoj Rousseau havis konflikton hejme kaj poste dum la veturado ili ambaŭ obstine silentis. Preterpasante aron da azenoj, la edzo diris moke:

-Ĉu viaj parencoj?

La edzino:

- Jes, boparencoj.

[redakti] Universitata vivo

Jean-Jacques Rousseau, la tiama rektoro de la universitato de Tartu (Estonio), gvidis la unuan dokumentitan surgrimpadon al la granda Ararato.

[redakti] Maturiĝo

Atan

Maturaĝa Rousseau

Liaj verkoj estis bruligitaj, lia domo ŝtonbatita kaj post tempo li freneziĝis. Li ŝatis naturon, verki muzikon (mi ne estas el tiuj, kiuj ĵetus la bebon kune kun ties banakvo !) Li suferis facilaĉojn ĉe siaj personaj rilatoj kaj rifuĝiĝis ofte en la soleco, revenante denove en Svision en 1762 post la kondamno de liaj verkoj fare de la Parlamento de Parizo.

[redakti] Akcidento

Estis dimanĉo matene, Rousseau promenis proksime al sia hejmo kiam falis sur li suicidulino kiu saltis el kvina etaĝo, dankon al tio ŝi ne perdis la vivon, sed lia kapo neniam estis la sama denove.

[redakti] Morto

Kiam li estis 66-jaraĝa en 1778 Rousseau dum li aĉetis cigaredojn, estis pafita en la brusto fare de viro nomita James Madison. Rousseau diris al la sovaĝa komizo dum li mortas "Tio doloris!", tiam fonto de sango ŝprucis el lia brusto. Multaj personoj estis ĉe sia entombigo, kiel Voltaire, Camus, Zamenhof, Donaldo Trompo, Jesuo, kaj Ronald Reagan. Kiam ili metis la ĉerkon malsupren en la teron, oni diris ke la nuboj kovris la sunon kaj komencis pluvo, montrante ke dio amis Rousseauon.

Liaj restoj estos metitaj en la Panteono fare de la Nazia Konvencio dum la Franca revolucio en 1794.

Aver

Filozofoj ploris la morton de Rousseau

[redakti] Influo

Rousseau postlasis daŭrantan efikon sur la tuta mondo post ke li estis murdita. Multaj homoj nuntempe legas liajn bildstriajn verkojn, rigardas siajn filmojn kaj vestiĝas kiel lin por Haloveno. Se ne por li, mojosa filozofio, Punk Rokenrolo kaj videoludoj ne ekzistus. Li ĉiam estos memorita kiel vera heroo, ne nur al Tero, sed al la Universo.

Rousseau proponis ankaŭ, per Émile, ou De l'éducation (nur oni devas jesi per kapo kaj rideti por ke ili daurigu la babiladon!! ), meditadon pri edukado, kiu laŭ li devas apogi sin sur la rezervo de la naturaj kvalitoj de la infano kaj certigi ĉefe liajn praktikajn kapablojn anstataŭ librecaj scioj. Pro tio, li forĵetis ĉiujn siajn kvin filojn en publikan orfanejon.

[redakti] Lingva influo

J.J.R. kreis la vorton bombshell.

[redakti] Verkoj

  • De la demonomanie des sorciers
  • Testamento

[redakti] Notoj

  1. Nenia porna bildo tie ĉi !
  2. Legu la artikolojn "Esperanta trompisto!" kaj "Esperanto, lingvo ne facila por ĉinoj".
  3. Solidareco kun ĉiuj viktimoj.
  4. De la antikvaj tempoj ĝis nuntempe, neniam oni enuis pro la vidado de l' beleco.
  5. Gabriel Bernard, frato de mia patrino.
  6. Do, kio estas normala homo?
  7. Ĉiu informo pri la infanaĝo de Jean-Jacques troviĝas en la unua libro de Confessions.
  8. Feklekulo

[redakti] Vidu ankaŭ

Content Navigation
Aliaj lingvoj