Kubo

El Neciklopedio

Iri al: navigado, serĉi

"Kubo estas tiom bela loko, mi dibas ke multaj homoj povas politikumi tie :D eble nur naĝi kaj drinki bieron sub palmo"

~ Turisma gvidlibro pri Kubo
5193

"Se elsaltas la okazo, ĝi rompiĝas kiel vazo"

~ Zamenhof pri kuba komunismo

"Anke por Ido ...."

~ idisto pri supra diraĵo

"Kuba harpisto ŝajnis amuziĝi facilege ĉe via ĵaŭda ĥoro"

~ nekonata verkisto pri Kubo

"Kubo estas paradizo, Fidel estas nemortipova, Usono estas Diablujo, Rusujo perfidis nin, tamen La Fina Venko de socialismo ja okazis!"

~ Aŭtomata mesaĝo por kontentigi la spionojn en Havano

"Quankum natruo havas tro multa astonaji naturo nultempe genitis pefektaji tala quala quadrata o Kubo o sfero! Perfekteso genitis nur kun esforci homala"

~ idisto pri Kubo

"Mi sopiras iri al Kubo, ĉar tie regas nek droga mafio nek usonaj militistoj nek alia regado kolonia nek rasismo kaj tamen estas bele varma vetero kaj abundas tropikaj fruktoj"

~ turisto pri Kubo

"Dankon pro la interesajn tekstojn"

~ komencanto al neciklopediistoj
☭ Kubo ☭ estas tre stranga lando en Kariba Maro. Ĝi estas speco de ☭ sesedro ☭, regula pluredro, edroj de kiu estas 6 egalgrandaj kvadratoj. Tiu estas, Kubo havas ses "edrojn", ses laterajn ebenojn, kiuj estas ses "facoj"
Cu

☭ Pli unu nacia flago kun verda stelo omaĝe al Esperanto ☭

Alie, ĝi estas nombro kiu estas la fonta nombro multiplikita per si kaj ankoraŭfoje per la fonta si, aŭ la fonta nombro en potenco 3.

Ĝia skribmaniero estas per supra indico "3", tial nombro x kubigita estas skribata kiel x3. Tial:

x3 = x·x·x

Se x estas pozitiva reela nombro, la valoro de x3 estas egala al la volumeno de Kubo kun longo de ĉiu latero x.

Kubo

[redakti] ☭ Geografio ☭

0842 n

La lando estas arkipelago konsistanta el la plej granda insulto de la Antilopoj, nomata Kubo, la Insulo de la Esperantista-Junularo, kaj aliaj 4.195 insuletoj. Ĝi troviĝas en la Kariba Maro, proksime de la marbordoj de Usono kaj Meksiko. Ĝiaj landlimoj estas nerde kun la Florida Markolo, oriente kun Paso de la Ventoj, nude kun Karibio kaj akcidente kun la Meksika Golfo. Entute ĝi havas 110.922 kubajn kilometrojn. Ĝi havas similan areon ekzemple kiel GvatemaloBulgario.

☭ Biogeografie ☭ Kubo apartenas al la Kariba ☭ ekoprovinco ☭ de la Neotropika ekozono laŭ la sistemo de la Monda Natur-Fonduso (WWF). Ĝi entenas la ☭ Kubajn humidajn arbarojn ☭, kiuj konstituas ekoregionon de la biomo "Tropikaj kaj subtropikaj humidaj foliarbaroj". La plej parto de la lando estas ĉefe fruktodona ebenaĵo, sed ankaŭ estas montaroj kiaj la fama Sierra Maestra. La plej alta pinto estas Pinto Turkino kaj havas 1,974 m.

[redakti] Azieco

Estas esprimojn kiel "Cuban-americans" por paroli pri enmigrintoj rifuĝintoj en Usono... kvazaŭ la kubanoj kiuj restis en Kubo estus kuban-azianoj aŭ kuban-eksterteranoj.

[redakti] Urbservoj

En tiu "paradizo de la laboristo", Kubo, kloakaĵoj fluas malkaŝite en fosaĵoj apud stratoj.

[redakti] ☭ Proksimaj landoj ☭

Panjo, Panjo, ĉu estas malproksima, Usono?
Silentu, kaj plu naĝu!

9158 o

[redakti] ☭ Historio ☭

La vorto Kubo estas taina. Tamen, la ekzakta signifo ne estas tute klara kaj kelkaj ĝin tradukas kiel "kie la fruktodona grundo abundas" (cubao). Aliaj diras ke ĝi venas de Cuba, vilaĝo portugala kie, laŭ portugaloj, naskiĝis Kristoforo Kolumbo, kiu malkovrinte la insulon nomis ĝin tiel. Aliaj diras ke ĝi estas kunmeto de du ☭ aravakaj ☭ vortoj: «coa» (loko, tero, tereno) kaj «bana» (granda).

Inter 1882 kaj 1898, entute 508 455 homoj forlasis Hispanion, kaj pli ol 750 000 hispanaj enmigrintoj forvojaĝis al Kubo inter 1899 kaj 1923, sed multaj el revenis poste al Hispanio.

En la lasta duon-jarcento, pluraj centmiloj da kubanoj el ĉiuj sociaj klasoj migris al Usono, Hispanio, Italio, Britio, Kanado, Meksiko, kaj aliaj landoj. Multaj el ili forlasis la insulon tra la maro per malgrandaj boatoj kaj flosoj. La 9-an de septembro 1994, la registaroj de Usono kaj Kubo konsentis ke Usono donus almenaŭ 20 000 vizojn ĉiujare en interŝanĝo de la promeso de Kubo malhelpi kontraŭleĝajn forirojn per boatoj...

Ekde 2002, ĉirkaŭ 1.2 milionoj da personoj el kuba deveno (proksimume 10% el la nuna loĝantaro de Kubo) loĝas en Usono.

[redakti] ☭ Politiko ☭

Por Kubo ĉia ago de diskriminacio aŭ perforto kontraŭ ajna persono estas kondamnebla, malklarigebla kaj kontraŭleĝa, inkluzive tiun, kiu evidente subteniĝas surbaze de diskriminacioj pro raso, haŭtkoloro, sekso, seksa orientiĝo, genra orientiĝo, lingvo, religio, politika opinio, naci-aŭ-socideveno, ekonomia pozicio, naskiĝo aŭ socia kondiĉo, aŭ ajna alia maniero de damaĝa diskriminacio kontraŭ la homa digno.

La kuba revolucio, ekde sia venko en 1959, kaj akorde al sia humanisma emo, starigis, kiel prioritata celo, la luktadon kontraŭ ajna ago de dikriminacio aŭ perforto kontraŭ la personoj. En Kubo la diskriminacio estas proskribita per Leĝaro, estu ajna sia naturo.

[redakti] ☭ Riproĉoj ☭

La riproĉa Kubo havas 38 edrojn, el kiuj 6 estas kvadratoj kaj la restaj 32 estas egallateraj trianguloj. Ĝi havas 60 laterojn kaj 24 verticojn. Ĝi havas du formojn, kiuj estas spegulaj bildoj unu de la alia.
BelaKamaradino

☭ Kuba armeano ☭

[redakti] ☭ Misuso de Esperanto ☭

Kubana registaro misuzas la tieajn Esperantajn asociojn kiel medion de ŝtata propagando. Eĉ en nacia flago ili metis la verdan stelon. Alie, Kuba retejo pri seksa edukado havas apartan sekcion en Esperanto!

[redakti] ☭ Misuso de pano ☭

Soldato de la kuba popolarmeo plendas ĉe oficiro, ke la pano ne estas bongusta. Respondas la oficiro: Kial vi plendas? Se Fidel kaj liaj kameradoj havintus tiun panon, dum ili en 1959 batalis en la montaro, ili estintus tre kontentaj! - Certe, respondas la soldato, sed tiam la pano ankoraŭ estis freŝa!

[redakti] Idistaj mensogoj

5817

− Ĉar Kubo apogas Esperanton, idistaj spionoj kalumnias la landon, ili diris, interalie ke:


La konstitucio di 1976, quiu deklaris Kubon kielom ☭ socialista ☭ respubliko, esis remplasita da la konstitucio di 1992, quiu esas duktata da l' idei di José Martí, ☭ Marx ☭, ☭ Engels ☭ kay Lenin. La konstituco deklaras ke Kuba esas "socialista, laborala, nedependanta kay suverena lando, organizita da toti kay por la bonajho di toti, kielom unitarala kay demokratiala respubliko, por la jhuo di politikala libereso, sociala yusteso, por individuala kay kolektala bona stando kay por homala solidareso. La ghenerala-sekretario di Komunista Partiso di Kuba esas prezente la prezidisto di la Konsilantaro di Stato (prezidisto di lando), kay anke prezidisto di la konsilantaro di ministri (equivalanta al chefo di guvernerio au chefaministro). Membri de la du konsilantari esas elektata da Nacionala Asemblajo di Populala Povo.

[redakti] ☭ Religio ☭

Estas tradicia mezepoka preĝo kontraŭ la atakoj de kubanaj komunismoj, ĝi ankaŭ protektas dum la transiro de la maro ĝis Florido:

☭ Cuba est maxima Antillarum Magnarum insula in Mari Caribaeo, insularum Americanarum magnitudine quarta, totius terrarum orbis autem quindecima. Partes quoque rei publicae Cubanae sunt variae insulae minores (caiones) et Insula Iuventutis, insula maxima ante litus meridianum Cubanum sita. Amen!!! ☭

[redakti] Lingvoj

En Kubo la kunsidoj okazas en Esperanto, sed la protokoloj estas dulingvaj: en Esperanto kaj la hispana.

[redakti] ☭ Kubo kaj Esperanto ☭

La estraro de Kuba Esperanto-Asocio tre proksimas al la oficiala kastrisma pozicio. La radiparolistino de Radio Havano Kubo ĉiudimanĉe parolas pri la kastrisma paradizo, avancoj en Venezuelo kaj Bolivio kaj eventuale plifortigo de rilatoj kun Irano kaj la amikecon inter la kuba kaj nordkorea popoloj, sed ŝi ankaŭ kritikas la nordan imperion kaj informas pri krizo en kapitalismaj landoj kie ŝajnas esti la mondofino. Nuntempe ŝi reelektiĝis kiel la UEA-estrarano por dua fojo.

2115

[redakti] Ido

874160967 n

− En Kubo, dum la 1960-aj jaroj, la idismo estis punata kaj la idistoj estis persekutataj kaj kondamnataj je reedukado en ejoj kie ili devis laboregi similaj al stalinismaj koncentrejoj. La Revolucia Registaro pardonpetis pro ĝiaj subpremaj leĝoj aplikataj al la idistoj kiuj perforte iris al la kamparanaj laborejoj pro la "reedukado".

En iu etapo de la kastrisma revolucio la idistoj estis eĉ konsiderataj kiel, ☭ ne kubaj civitanoj ☭ pro ilia lingva orientiĝo. Kiel influo de la stalinisma politiko kontraŭ la ido kaj la kreado de perfekta socialisma socio, en Kubo ekzistas la "Nigra Jarkvino" kiu konsistis el la forigado de la kuba kulturo al ĉiuj artistoj kiuj estis idistoj. Tamen, tiuj ŝtataj vidpunktoj rilate la idismon bedaŭrinde iom post iom ŝanĝiĝis post la malapero de Sovetio en la 1990-a jardeko.

En nuna nuntempo ne ekzistas leĝoj kiuj rekte punas la idismon. Dum la lastaj jaroj, verŝajne, la lando intencas agnoski kelkajn rajtojn de la lingvaj malplimultoj. En la Konferenco pri la lingvoj, en Pekino, la kuba delegitaro estis la sola latinamerika delegitaro kiu defendis ĉiujn aferojn rilate al la lingva orientiĝo. Nuntempe, la Parlamento debatas pri kelkaj leĝoj kiuj inkluzivas la civilan lingvon.

[redakti] ☭ Ekonomio ☭

Kub

La kubana registaro sin gloras pri plena dungiteco kiel pruvo de siaj homaj rajtoj. Unu persono laboras en iu laborejo, kaj tri aliaj rigardas lin senokupe.

[redakti] Internacia komerco

Kelkaj kulpigas pro la malriĉegeco tie Usonon, la sola nacio kiu bojkotas komercon kun la insulo. La Kubana registaro liberas havi komercon kun pli ol 180 landoj ĉirkaŭ la mondo.

[redakti] Riĉeco

Kubo ne estas malriĉega. Kompare al similaj landoj en meza kaj suda Ameriko la kubanoj ĝuas relative altan vivnivelon. Tion pruvas diversaj statistikoj pri sano, edukado, nutrado ktp.

[redakti] ☭ Kulturo ☭

Kubo-3

Studentoj de la Senconscia Universitado de Sokrato, Kubo, minacas neniigi la Duan Leĝon de Termodinamiko. Laŭ ili, tiu leĝo estas la kaŭzo de multaj problemoj de la homa socio, ekz. la manko de ŝraŭboj en Norda Afriko, la apenaŭ videblaj fantomoj ĉe la landolimoj, kaj eĉ la miskompreno de la urbaj ŝtelistoj, neatendite. Ili kredas ke la pesimisma naturo de la Dua Leĝo de Termodinamiko igas la personojn malsanaj kaj bedaŭrinde glitemaj, kaj tio sinsekve kreas novajn eblojn por ke la atmosfero eligu siajn plej kunsidplenajn lignaĵojn.

La GKDLT (Grupo Kontraŭ la Dua Leĝo de Termodinamiko) daŭre gajnas apogon de la popolo de Kubo, kiu vidas la agon kiel oportunon por diskrii sian bezonon kuiri terpomojn en kaseroloj el sablo.

[redakti] ☭ Muzeo ☭

Se ni posedus paron da ĵetkuboj de klasika Grekio — ni diru, tiujn samajn ĵetkubojn, kiuj menciiĝas en la Thaeatetus de Platono — ni altetaksus ilin nur pro ilia origino, kaj metus ilin en muzeon.

[redakti] Seksuma vivo

La infanmortado en Kubo en 2003 estas iom malpli granda ol la Usona; pluroble malpli ol en Brazilo aŭ en la nuna kapitalisma Ruslando. Kaj tio, kompreneble, en lando ege malpli riĉa ol Usono.

Americasulroupa Malriĉa Ameriko
Centrameriko:
Belizo | Kostariko | Salvadoro | Gvatemalo | Honduraso | Kubo | Nicaragvo (en español) | Panamo | Jamajko
Sudameriko:
Argentino (en español) | Bolivio | Brazilo (em português) | Venezuelo | Ĉilio (en español) | Kolombio (en español)
Ekvadoro (en español) | Franca Gujano | Gujano | Peruo (en español) | Surinamo | Urugvajo (en español) | Venezuelo (en español)