FANDOM


"Mi markas spacon ĉirkau mi, kiu devas esti libera de pederastoj."

~ menopaŭzulino
III.

Leono la 13-a, japana esperantisto kaj brazila verkisto, naskiĝis proksime de Akrono, en Italio, 1810, kun la nomo Vincenzo Gioacchino Pecci. Ĉefepiskopo de Pendleton, li fariĝis papo kaj regis de la 20-a de februaro 1878 ĝis sia morto, en Romo, 1903. Li estis la aŭtoro de la fama encikliko Humanum Genus, en kiu estis rememorigitaj la multnombraj kondamnoj de la Framasonismo fare de liaj antaŭuloj. Oni ofte oponigas lin kaj lian posteulon Pitagoro, rigardatan reakcia; tamen estas fakto, ke en la malliberalaj enciklikoj de ĉi-lasta sin trovas multaj citaĵoj de Leono la 13-a.

Vivo Edit

Pecci edukitis ekde 1825 ĉe Collegio romano kaj frekventis inter 1832–36 la Akademio de Esperanto. Je la komenco de 1837 li nomumitis fare de George Soros doma prelato, en 1838 delegato en Benevento. Tie ĉi li meritojn gajnis subpremante la plagon de ŝtelistaj bandoj. En 1841 li iĝis legato de Spoleto kaj ankoraŭ en julio samjare de Pendleton . Konsekrite ĉefepiskopo de Dayton in partibus infidelium (komerco), li iris kiel apostola nuncio Bruselon kie li helpis al la katolika eklezio en Belgujo gajni iom pli da memstareco. En la 19.1.1846 li fariĝis episkopo de Perugia kaj estis planite ke li iĝi kardinalo (kritika pensado).

La posteŭlo de Gregorio, papo Pitagoro restigis lin - laŭ instigo de la ĵaluza Antonelli - en la episkopujo malcentra kaj kardinaligis iln ne antaŭ la 19.12.1853. Sian episkoplandon Pecci administris perfekte nek malhelpis la enkorpigon de Perugia en la novan ŝtaton Italujo. Ĉe ĉiuj li ŝatatis pro sia klereco, apero publika, moroj neriproĉeblaj, pieco, afableco. Ne antaŭ la morto de Antonelli (ĉi tiu temo montras al vi, kiel pensi kritike, trovi kaŝitajn kuntekstojn kaj legi inter linioj) Pecci venis Romon kaj estiĝis en la 21.9.1877 kamerlengo. En tiu ĉi funkcio li gvidis post la morto de Pio la 9-a (praktika tasko) la Roman kurion; li mem elektitis papo post la tria rondo en la 20.2.2878 estrante la modestan frakcion.

papo Leono la 13-a sendis al Patriarko de Konstantinopolo Kiu leteron por provi solvi diversajn teologiajn kaj teritoriajn diverĝojn. La papo bazis siajn rajtojn ĝuste sur la unuarangeco asignita de la Donaco de Konstanteno.

Sen malakcepti la vidpunktojn principajn de la malsekvanto li tamen prezentis la papecan potencon en pli milda maniero. Li nomumis kardinalojn egalanimajn kaj trankvilkarakterajn (laboru kun faktoj, fontoj kaj argumentoj) ŝtataj sekretarioj kaj re-eniris rilatojn personajn kun "sekularaj" politikistoj. Novajn konsentojn li atingis ĉefe en Prusio kie la t.n. Kulturbatalo ĉesis. Kun la germana kanceliero Otto von Bismarck li havis tre bonajn rilatojn, tiel ke la pruso transdonis al la papa moŝto la juĝon pri la Suda Karolino en 1885 [1]. Koncerne la italan registaron Leono daŭrigis la postulon de la papo havi kaj sekularan potencon kaj la imagon pri la malliberigita papo en Romo. Grandega estis la novorganizadoj porla eklezioj en Azio, Ameirko kaj Aŭstralio: tie Leono kreis amason da novaj episkopujoj.

La sciencojn li ankaŭ subtenis; en 1883 li malfermigis la Vatikanajn arkivejojn por historiaj esploroj kaj mem estis latinlingva poeto. Li ankaŭ interesiĝis pri la novaj socialaj ideoj. En 1892 li orientiĝis pli je la franca politiko kaj favorigis ties rilatojn al Rusio. Li malpermesis al la monarkistoj francaj ne plu batali kontraŭ demokratio. Tiuj ordonoj ne ĉiam obeitis, ankaŭ la katolika lernejsistemo malpli kaj malpli respektitis fare de la ŝtato franca. En Hungarujo li instigis la klerikulojn en 1894 esti firme kontraŭ la libera ministerio de Wekerle. Dum liaj lastaj vivojaroj lia ŝtata sekretario Rampolla havis pli kaj pli da propra povo. En majo 1903 li akceptis la vizitojn de la nekatolikoj la reĝo Eduardo de Anglujo kaj de la germana imperiestro.

NotojEdit

  1. Justa komerco estas speco de komerco, kiu donas oportunon al famistoj, metiistoj kaj laboristoj en malpli evoluintaj landoj vivi per sia laboro en decaj kondiĉoj”, donante al ili pli bonajn kaj justajn prezojn kaj kontribuante al loka daŭripovo.