Matematiko

El Neciklopedio

Iri al: navigado, serĉi

"Ne tuŝu min. Ne kirlu miajn cirklojn"

~ Arkimedo
2=1

"Matematiko estas pla plej logika lingvo"

~ Krokodilo pri matematiko

"Matematiko estas interesa afero sed ne por studi eble:)"

~ Studunto pri Matematiko

"Edziĝo najbara garantias de eraro"

~ Zamenhof pri alia afero

"Estas pruvite, ke fumi estas unu el la ĉefaj kialoj de la statistikoj"

~ Anonimulo pri matematiko

"Kiam vi koleras, kalkulu ĝis dek, antaŭ kiam vi parolos; se vi estas tre kolera, kalkulu ĝis cent"

~ Thomas Jefferson pri matematiko

" Se du faras la sumon, ĝi ne estas la fama"

~ P. E. Schwerin pri matematiko

"Ĉi tiuj matematikistoj malmulte komprenas Esperanton"

~ Ralph Dumain pri matematikistoj

"Propraĵo veras preskaŭ ĉie se la aro de eroj por kiu la propraĵo ne veras estas nula aro, kio estas estas aro kun mezuro nulo, aŭ en okazoj se la mezuro estas ne plena, enhavata en aro de mezuro nulo."

~ Oni pri matematiko

N_P=(lim)276+0 \cdot \frac{666^{666}+2 \cdot 899+\mathbb{H}+\gamma \cdot \mathbb{N}-\lambda+666^3+\sqrt{88965546515135118}}{\int_\gamma^\infty3 \cdot \gamma^2+11+\aleph^2+\arccos 90^{(\sin\dot{a})} \cdot \hat{a}+\sqrt{\Psi'}+2^{^2}+666}


Matematiko estas la scienco kiu studas la nombrojn ĝis tri. Pli altajn nombrojn traktas nur la filozofio, ĉar ne eblas pruvi ilian ekziston.
Sagan head

[redakti] Nulo

La numeralo "nul" fakte estas oficialigita per la 8-a Aldono al la Universala Vortaro (Aktoj de AdE 1968-1974) kaj registrita kiel tia en PIV 2005. Antaŭ tio, nulo ne ekzistis.

La nombro "nulo" oni historie penis akcepti kiel normala nombro, dum la nombro 1 estis familiara al ni homoj.

Oni asocias ateismo al la nombro 0 do al nulo kaj asocias deismo al la nombro 1 do al unu.

Ambaŭ 0 kaj 1 estas nombroj. Ambaŭ ateismo kaj deismo estas religioj.

[redakti] Nombrado ĝis tri

568


Eblas matematike pruvi, ke oni povas nombri ĝis tri jene: unu, du, tri (en vera lingvo Tokipono, estas wan, tu, mute). \lim_{x\to\infty}\frac{1}{x}

Pruvo: Prenu pomon, piron kaj bananon. Fingro-montru al la pomo dirante "unu", poste fingro-montru al la piro dirante "du" kaj fine fingro-montru al la banano dirante "tri". Tiam vi estos dirinta "unu, du, tri", do vi nombris ĝis tri.

Klarigo:Nombroj estas kaj grandaj kaj malgrandaj, same kiel la homoj. Komence la nombroj estas malgrandaj, iom post iom ili kreskas kaj fariĝas pli kaj pli grandaj. Ju pli grandaj fariĝas la nombroj des pli malproksimen ili foriĝas de ni.

[redakti] Kial ne eblas nombri pli alte

Amuza matematiko

\sum_{k=1}^{ \infty } \sum_{ n=k }^{ \infty } \frac{n \cdot k}{2} =1

Ne eblas diri "kvar" post kiam oni estas dirinta "unu, du, tri", ĉar tion jam malpermesis la greka filozofo Aristokrates, kaj li estis tre saĝa kaj havis multan povon. Ĉar ĉiuj modernaj ŝtatoj bazas sian konstitucion sur la politikaj pensoj de Aristokrates, en ĉiu lando estas malpermesate diri "kvar" post diri "unu, du, tri". Oni ja povas diri la vorton "kvar" memstare, sed ne eblas pruvi ke la nombro kvar ekzistas sen nombri ĝis kvar. Simile oni ankaŭ ne povas nombri pli alte, do ankaŭ pli altaj nombroj ne ekzistas.

[redakti] Tro grandaj nombroj

N_P=(lim)276+0 \cdot \frac{666^{666}+2 \cdot 899+\mathbb{H}+\gamma \cdot \mathbb{N}-\lambda+666^3+\sqrt{88965546515135118}}{\int_\gamma^\infty3 \cdot \gamma^2+11+\aleph^2+\arccos 90^{(\sin\dot{a})} \cdot \hat{a}+\sqrt{\Psi'}+2^{^2}+666}

Onklino parolas kun malgranda nevo, kiu ĵus venis el la lernejo.

— Nu, ĉu vi lernis aritmetikon?

— Certe!

— Kion do vi lernis?

Deprenadon.

— Aha! sekve se mi diros al vi, en kiu jaro mi naskiĝis, ĉu vi povos diri, kian aĝon mi havas?

— Oho! tiajn grandajn nombrojn ni en la lernejo ankoraŭ ne lernis.

Matematiko

[redakti] Lingva noto

En la anglalingva mondo, 1.000.000.000 estas billion kaj 1.000.000.000.000 estas trillion. Tio inkludas Kanadon (krom Kebekio), Aŭstralion, kaj Baraton (kaj ankaŭ, interese, Brazilon). Ĉie aliloke, kaj en Esperanto, 1.000.000.000 estas miliardo kaj 1.000.000.000.000 estas biliono.

Sed pri pli grandaj nombroj mi estas konfuzita. Se en Esperanto 1.000.000.000.000 estas biliono, 1.000.000.000.000.000 devus esti triliono. Sed laŭ PIV2 (sub art. '-ilion/'), triliono estas 1.000.000.000.000.000.000. Uff...

PIV2 pravas. En la paŝado de "miliono" al "biliono" kaj poste al "triliono" oni aldonas ĉiupaŝe ses nulojn.

En la Usona (k.t.p.) sistemo oni aldonas en ĉiu tia paŝo nur tri nulojn. Tial la distanco inter la similformaj vortoj ĉiam pliiĝas ju pli alten oni iras en tiu vortolisto. Ĉe "centiliono" la diferenco estas ridinde granda.

[redakti] Kalkulado

Avertoj

Direktoro de granda entrepreno serĉas novan kontiston. Estas tri kandidatoj.

Li intervjuas la unuan kandidaton: "Bonan tagon. Ĉu vi kapablas kalkuli?"

"Jes ja!" respondas la unua kandidato. "Mi estas eks-tenisisto, sed mi bone kapablas kalkuli: 15-0, 30-0, 30-15...."

"Ne, ne, ne!" diras la direktoro. "Tio ne taŭgas! Sendu la sekvan kandidaton."

Li intervjuas la duan kandidaton: "Bonan tagon. Ĉu vi kapablas kalkuli?"

"Jes ja!" respondas la dua kandidato. "Mi estas eksmilitisto, sed mi bonege kapablas kalkuli: unu-du, unu-du, unu-du...."

"Ne, ne, ne!" diras la direktoro. "Tio tute ne taŭgas!" Sendu la sekvan kandidaton.

Li intervjuas la trian kandidaton: "Bonan tagon. Mi esperas ke vi kapablas kalkuli, ĉu ne?"

"Jes ja!" respondas la tria kandidato. "Mi estas eks-ŝtat-oficisto, kaj mi tre bone kapablas kalkuli: unu, du, tri, kvar, kvin, ses, sep, ok, naŭ, dek...."

"Bonege!" ĝojkrias la direktoro. "Vi estas taŭga homo. Finfine estas iu kiu vere kapablas kalkuli. Jen, remontru tion al mi, mi petas."

"Certe," diras la kontenta kandidato: "Unu, du, tri, kvar, kvin, ses, sep, ok, naŭ, dek, fanto, damo, reĝo...."

[redakti] Tradicia matematiko

-- Kiom da ŝafoj vi havas? -- demandas raportisto la paŝtiston.
-- 5213!
-- Ho, tiom estas terure multe! Nepre vi havas propran, specialan trukon por nombri ilin, ĉu?
-- Evidente, mi havas. Mi nombras la krurojn kaj dividas per kvar.

[redakti] Lerneje

-- Obligante mian aĝon per la duono de la aĝo, kiun mi havis antaǔ la triono de la aĝo, kiun mi havos antaǔ la divido minus tri, tio egalas al la kvarono de mia venontjara aĝo.Kiomaĝa mi estas?
-- Nu...Ĉu kvindek-kvar-jara?
-- Prave!.. Kiel vi trovis?
-- Nu... Pasintjare, nia instruisto pri matematiko estis dudek-sep-jara... sed li estis nur duonfreneza...

[redakti] Moderna matematiko

Modernaj matematikistoj ĉefe malŝparas sian tempon rigardante pornografion interrete. \frac{7 \cdot abc \cdot \phi}{\sqrt[n]{x}} \approx n^2 \cdot \pi

[redakti] Praktika geometrio

	\displaystyle{9\choose n^2} = \frac{n!}{ \frac{9}{x} } τότε n \log n^2 = \cos^2 x +\sin^2 x = \prod_{n=1}^5\frac{n}{n-1}Kruko decidas retapeti sian apartamenton. Ĉar lia najbaro Baniko havas ekzakte la saman apartamenton, kaj li antaŭnelonge tapetis ĝin, Kruko konsultas lin: "Kiom da ruloj da tapeto vi aĉetis," li demandas lin. "Mi aĉetis 15," respondas Baniko.
Do, Kruko iras al domaĵmagazeno kaj aĉetas 15 tapetrulojn. Li laboras dum la tuta semajnfino, kaj dimanĉvespere konstatas ke restas 9 neuzitaj ruloj. Li reiras ĉe Banikon: "Sed vi rakontis al mi stultaĵojn!" li kolere diras. "Restas al mi 9 ruloj!"
"Ho, ĉu ankaŭ al vi?"

[redakti] Matematika instruo

Bunda

Ĉu vi vidas la vorton "Esperanto" skribita dufoje?

La instruisto pri matematiko prudentigas siajn gelernantojn: "Vi tiel malbone lernas, ke kvindek elcentoj el vi ricevos la plej malbonan noton!". Lernanto obĵetas: "Sed ni estas ja nur dudek ok!". \sum_{i=1}^{\infty}\frac{1}{i}

[redakti] Dubo

-Hodiaŭ mi havis matematikan ekzamenon. La instruisto diris ke mi nenion scias

-Kaj kiun noton vi ricevis?

-Mi ne memoras... iun ciferon...

[redakti] Precizeco

Se vi havas 25 prunojn kaj vi manĝos 7 el ili, kio res-tos?

—18 prunoj kaj 7 kernoj.

[redakti] En la lernejo

— Kial povas esti, Karlo, ke nun via matematika tasko estas tute bone solvita? — Mia paĉjo forvojaĝis!

\frac{1}{4\pi}\oint_\Sigma\frac{1}{r}\frac{\partial U}{\partial n} ds \le (\frac{k}{y^2})^n

1436933672 n

[redakti] Matematiko kaj komerco

Du iamaj samklasanoj renkontiĝas. Unu diras: "Mi aŭdis, ke vi finance ege bonfartas. Sed en matematiko vi estis la plej mallerta!". La alia respondas: "Mi iĝis komercisto. Mi aĉetis lavmaŝinojn kontraŭ ducent eŭroj kaj vendas ilin kontraŭ kvarcent eŭroj. Kaj per la du elcentoj mi bone vivas!".

1+2=3

1549 n

[redakti] Matematiko kaj laboro

La instruisto: Diru al mi, Andreo, se via patro elfinas ian laboron dum du horoj, kaj via onklo elfinus la saman laboron dum tri horoj: dum kiom da horoj elfinus ili ambaû kune la saman laboron?

Andreo: Ili absolute ne elfinus ̧ĝin; çar kiam miaj pa-tro kaj onklo estas kune, ili neniam laboras, sed dispu-tas.

[redakti] Divido

La instruistino pri matematiko demandas Mauriĉjon:

-- Kiel vi dividus 15 persikojn inter 7 infanoj?
-- Mi kuirus ilin marmelado.

[redakti] X+y=80/2

"Ho ve!" plendachas viro. "Kiel la tempo pasadas! Mi edziĝis antaŭ dek kvin jaroj. Mia edzino kaj mi kune havas aĝon de 80 jaroj. Ĉu vi eble povas diveni, kara amiko, kiel tiuj 80 jaroj dispartiĝas inter mia edzino kaj mi?"

"Nu, verŝajne via edzino estas la ok, kaj vi la nulo."

1656 a

[redakti] Matematiko kaj pedofilio

Juna knabino, kiu loĝis proksime al la eminenta matematikisto, interamikiĝis kun li kaj vizitis lin preskaŭ en ĉiu posttagmezo. La patrino miris kaj fine demandis la profesoron, ĉu la etulino ne ĝenas lin kaj pri kio ili konversacias. “Estas tre simple,” li klarigis, “ŝi alportas por mi kuketojn kaj mi faras ŝiajn matematikajn taskojn por la lernejo.” Sed ni scias ke ne temis nur pri "kuketoj"...

[redakti] Matematiko kaj Fiziko

6838

Unu litro da akvo ĉe 20ºC plus unu litro da akvo ĉe 20ºC egalas al du litroj da akvo ĉe 40ºC.

[redakti] Brikoj

Jen problemo: se kvin laboristoj bezonas dek kvin horojn por konstrui brikan muron, kiom da horoj bezonos dek laboristoj por konstrui ĝin?

Respondo: Ili bezonos neniom da tempo - ĉar la unuaj kvin laboristoj jam konstruis ĝin!

[redakti] Dunga intervujo

Intervjuo kun kandidatoj por laborloko.
Demando: kiom estas duoble du?

Unue eniris blondulino. Ŝi petis glaseton da kafo, kalkulilon kaj telefoni hejmen por averti ke ŝi dum certa tempo estos okupita en intervjuado.

Dua pretendanto al sama demando respondis:
-Dependas, ĉu ni devas pagi aŭ oni ŝuldas al ni?

Kiu do estis akceptita al la laboro?

La parenco de la direktoro.

[redakti] Ĉasmetodo

- Kiel matematikisto kaptas leonon?
- Li kaptas du leonojn kaj liberigas unu.

[redakti] Pieco

"3.14159265," diris li pie.

[redakti] Matematiko kaj homaro

En homaro ekzistas la sekvaj tri specoj de homoj: Tiuj, kiuj scias kalkuli kaj tiuj, kiuj ne scias kalkuli.

[redakti] Vidu ankaŭ