Plaĝo

El Neciklopedio

Iri al: navigado, serĉi
Strand Katwijk
Agrabla tropika plaĝo.
Emblemo
Emblemo de Plaĝa Esperanto-Junularo

"Por sano la naĝo, por bano la plaĝo."

~ Juvenalo[1]

"Pripensu, ke vi ne estas la sola ŝtoneto sur la plaĝo"

~ angla proverbo pri plaĝo

"Maro vigla. Firma lando.
Koron homan ravas strando."

~ Arĥaika Proverbaro[2]

"Bataladi kontraŭ la sorto"

~ Zamenhof pri alia afero

"Frenezas c'i tiuj suomoj! Ili havas marbordon kaj simple nomas g'in marbordo"

~ Renato Corsetti pri Finnoj

"Jen vasta plaĝo, la bruo de la ondoj, brilega lumo"

~ Hans-Georg Kaiser pri plaĝo

Plaĝo kaj strando estas samaj, aŭ almenaŭ kvazaŭ samaj. Precipe en varma suna vetero, homoj iras tien por naĝi, sunumi, montri la kalsoneton, esti fotita de turistoj, kaj nutri ŝarkojn.

Germanaplaĝo
Germana skizo pri germanoj ĉe la plaĝo.

En marbordo plej ofte la klimato kaj la vetero estas pli mildaj ol en internaj teritorioj. Tial, se interne estas tro da varmo, marborde ne tiom varmas; kaj same por malvarmo. En granda parto de la landoj de Okcidenta Eŭropo marbanejoj estas preferata loko por somera feriado, tiele multaj britoj kaj germanoj vizitas la marbanejojn de Okcidenta Mediteraneo, malriĉaj centreŭropanoj, ekzemple ĉeĥoj, hungaroj aŭ aŭstroj vizitas la marbanejojn de Kroatio aŭ orienta Italio, ktp. En kelkaj lokoj marbanejoj estas vizitataj dum la tuta jaro, kiel ekzemple en tropikaj landoj aŭ en periferia Eŭropo, ekzemple en la Kanarioj.

[redakti]
Plaĝo kaj strando

01

En ReVo, "plaĝo" direktas al "strando", kaj "strando" estas priskribata kiel "Sablobordo taŭga por banado"; dum laŭ la respektivaj artikoloj de Vikipedio, tiuj specialaj strandoj taŭgaj por banado estas plaĝoj. Plena Vortaro preferas vorton "strando", dum PIV preferas vorton "plaĝo".

Sekvas, ke plaĝo estas iuspeca strando, kaj ke plaĝo devas aldirektiĝi al parto de strando, kiu temas pri la sablaj strandoj, kiujn oni nomas "plaĝo".

Mallonge, plaĝo kaj strando estas samaj. Aŭ, almenaŭ, kvazaŭ kvazaŭ samaj.

[redakti] Varingeno kaj la plaĝo

1e6b90d6d1 o

La vortoj strando kaj plaĝo ambaŭ aperas en PV. La difinoj estas jenaj: strando: Sablobordo taŭga por banado; plaĝo: plaĝo = strando. Oni vidas, do, ke strando estas konsiderata la baza termino, dum ĉe plaĝo oni simple resendas al strando. Ĉe PIV, aliflanke, estas tute la mala situacio. La difinoj troviĝas sub plaĝo, dum ĉe strando oni trovas simple: strando = plaĝo. Oni vidas, ke Waringhien ŝanĝis la relativan gravecon de la du vortoj, tiel ke la difinoj nun troviĝas sub plaĝo anstataŭ sub strando kiel en PV. Kaj kial el la du Waringhien preferas la vorton plaĝo? Tre simple: denove la respondo troviĝas en la franca vortaro. La franca vorto estas plage, dum la germana estas Strand.

[redakti] Demando

Kial bonalingvanoj simple ne proponas vorton "marbordo"?

[redakti] Marbanejo

Alia eblo: Marbanejo. Laŭ Vikipedio marbanejo estas tia loko, setlejo, kie troviĝas strandoplaĝo, kiujn uzas ne nur la loĝantoj tie, sed precipe turistoj. Malkiel ĉe naĝejoj plej ofte la banado estas senpaga, sed en kelkaj lokoj estas paga (ho ve, tre klara: tio estas, sed eble ne estas. Kiu redaktis tion? Ĉu Hamleto?).

[redakti] Kiel prononci

Vi estas aĉa krokodilo anglalingvano, kiel prononci la vorton "Plaĝo", simple memoru:

  • plaĝo = Play Joe!

[redakti] Scienca vidpunkto

Kelkaj sciencistoj emfazas, ke plaĝo ne estas nur la videbla superakva parto, sed ankaŭ la subakva, ĉ. 10 metrojn profunden.

Dio pardonu ilin.

Hela001a

[redakti] Longeco

Ankoraŭ laŭ Vikipedio[[1]]

"la longo de la marbordo estas senfina. Ekzemple, se parto de la marbordo estas unu kilometro, vi povas sekvi ĉiun etan ŝanĝiĝon de direkto, kaj ĝi eble estos entute du kilometroj, kaj se vi sekvas ĉiun sableron ĝi estos multe pli. Kaj poste ĉiun molekulon".

[redakti] Taŭga vesto

En la maro naĝas du viroj. Unu alparolas la alian:

- Pardonu, ke mi demandas, kial vi banas vin en frako kaj ĉapelo, dum ĉiuj ceteraj banas sin en bankostumoj?
- Nu, la afero estas tia, - respondas la demandito, - ke ĉiuj ĉirkaŭ mi banas sin, dum mi dronas...

[redakti] Utilo

La turistoj precipe banadas aŭ sunbanadas, malofte subakvistoj, surfistoj, velboatistoj profitas la eblecojn. En tropikaj landoj la banado estas daŭra, alie tio dependas de la temperaturo.

Britaplaĝo
Angla-usona skizo pri angla-usonanoj ĉe la plaĝo.
Krom naĝi kaj resti sub la suno, oni ankaŭ povas fari festojn en plaĝoj kaj danci aŭdante la algo-ritmon.

[redakti] Piedoj

Du infanetoj vadas en la maro.

"Ho!" elkrias la unua. "Viaj piedoj estas tiom malpuraj!"

"Jes," agnoskas la dua. "Sed ni ne venis al la marbordo de longe."

[redakti] Religiaj vidpunktoj

En antikveco, homoj rigardis la strandon kiel sankta al la diino Afrodita. Ili do iris tien por adori per rita banado, sekvata de speciala manĝo de pico kun ŝaŭma vino.

La fruaj kristanoj daŭrigis tiajn ritojn, sed anstataŭ la picon kaj vinon, ili manĝis panojn kaj fiŝojn, kaj trinkis bieron.

Ĝenerale la maro ne havas kuracefikon, escepte Morta Maro en Sankta lando kuracas haŭtomalsanojn, kiel diras la Biblio.

[redakti] Filozofia vidpunkto

A.:Kie estas viaj infanoj?

B.:Ili pasigas la someron en apudmara vilaĝo.

A.: Kaj kion ili faras tie?

B.: Ili kolektas konkojn sur la marbordo kaj ludas per ili.

A.: Ili do... konkludas.

[redakti] Konscienco

-- Ĉi-jare mi la unuan fojon somerumis ĉe la maro sola, sen mia edzo.
-- Kaj ĉu vi revenis kun io interesa,neforgesebla ?
-- Jes. Kun tre malagrabla, forta konsciencriproĉo.

[redakti] Danĝeroj

Por la naĝanto, rokaj strandoj estas pli danĝeraj ol sablaj plaĝoj, ĉar inter la rokoj ofte sin kaŝas angiloj, gigantaj polpoj, fietaj sirenoj, ornitorinkoj, ktp.

En sablaj plaĝaj la ĉefa danĝero estas la turisto.

Savgardisto

[redakti] Nekonataj uloj

Krom konataj danĝeraj uloj, ankaŭ estas la nekonataj:
Belzam

Geedzoj sunbruniĝas sur plaĝo. Subite la edzo demandas: - Bonvolu diri, mia kara, kiel nomiĝas ulo, kiu havas tridekdu kruretojn, verdajn okulojn kaj ruĝan, harkovritan korpeton kun brunaj kaj bluaj strioj? - Vi scias, ke mi ne ŝatas enigmojn. Do kio ĝi estas? - Mi ne scias mem. Tamen mi provos forĵeti ĉi-ulon de-sur via dorso.

[redakti] Bruado

Malgranda boato sinkas ne malproksime de la marbordo; sur la boato, estas vireto, kiu kriegas "Helpu min! Helpu min! Mi ne scias naĝi!"

De la bordo, alia viro lin severe riproĉas: "Ne tiel kriu, diable! Ankaù mi ne povas naĝi, sed ne faras tian bruaĉon!"
3762435.1faf41bb.240
Stultuloj Esperantistoj en la plaĝo

[redakti] Dronito

Post kelkaj horoj, la sama viro elvenas trinkejo kaj ekiras hejmen laŭ marbordo. Baldaŭ, li alvenas al aro de seriozmienaj viroj, tirante retojn el la maro.

“Kion vi faras?” la viro demandas.

“Serĉante dronitan viron,” diras unu.

La viro kapjesas kej rekomencas hejmen, tiam hezitas, turnas sin refoje al al laborantoj, kaj diras, “Kial vi deziras tion?”

[redakti] Pardono

Sur la plaĝo edzino al la edzo:

-- Imagu, kara mia, mi preskaǔ dronis en la maro! La naĝinstruisto savis min.
-- Mi scias. Ĵus li estis ĉi tie. Li jam petis pardonon.


[redakti] Sablobenko

Cd

Ĉe la plaĝoj oni povas sidi sur sablobenkoj, dum infanoj ludas en sablejoj.

[redakti] Kovrita kaj malkovrita

Pro malnudismo, kelkaj plaĝoj estas tute kovritaj per dikaj tapiŝoj. En nudisma plaĝo, la sablo estas tute malkovrita.

[redakti] Plaĉa reago

En nudistejo, oni prezentas al Vilhelmo belan junulinon. Li diras al ŝi: Mi tre ĝojas renkonti vin. Rigardante malsupren, ŝi respondas: Jes, mi vidas!

[redakti] Kiu plaĝo viziti?

Evidentas ke en la norda kaj centra Eŭropo eble ne estas tiom kutima la sunumo ĉe ekipitaj banejoj kaj ke en la meditaranea Eŭropo la ekipitaj banejoj, alireblaj per pago, forte malsamas ol la libere alireblaj bordoj. Sed interesaj plaĝoj troviĝas ekster Eŭropo ekzemple ĉe…

Plaĝajreguloj
Reguloj por atenti.
Brazilo:

Aŭstralio:

Por kvieta ferio, for de la amaso, rekomendindas la lagoj de Titano.

[redakti] Reguloj en plaĝo

Oni devas atenti regulojn, kiam oni vizitas plaĝon.

[redakti] Regulo pri vestoj

Bela virino alvenis en naturisma plaĝo, atente ĉirkaŭrigardis kaj malvestis sin. Subite, aŭdiĝis vira voĉo:

- Banado estas malpermesita en tiu ĉi plaĝo.
- Do, kial vi ne diris pri tio, antaŭ ol mi senvestigis min?!
- Senvestiĝo ne estas malpermesita!

Senbridaj
"Estu senbrida en plaĝo, kiel bird' ellasita el kaĝo." (Omar Kajam)

[redakti] Regulo pri naĝado

1921640100 n

- Sinjorino, revenu, ne licas naĝu post la buojn!
- Kiaj buoj, kreteno, tio estas mi, naĝante surdorse!

[redakti] Hispanaj reguloj

Ekde nun la frekventantoj de la plaĝoj de Benidorm, en la hispana Costa Blanca, devos atenti al serio da novaj reguloj determinitaj de la urbodomo i.a.

- Ne konstrui kastelojn el sablo;

- Ne pisi en la maro;

- Ne drinki Bieron en la plaĝo.

[redakti] Piednotoj

  1. El La Novaj Satiroj de Juvenalo la Malpli Granda. Tradukita el Latino por Neciklopedio.
  2. el la ilustrita Prowerbarom Arcaicam, ĉirkaŭ 17a jarcento (tradukita el Arĥaika Esperanto)

[redakti] Vidu ankaŭ


La tielnomataj intelektuloj de Vikipedio pretendas havi artikolon pri la plaĝo.