Antaŭ, malantaŭ kaj post

El Neciklopedio

Alidirektita el Post
Iri al: navigado, serĉi

"Li malediktione de Babel es ankore inter nos."

~ Novialisto
BILDO26

Ja estas stranga afero (sed sankciita de la uzado) ke pri loko oni kutime diras "antaŭ" / "malantaŭ", kaj pri tempo, "antaŭ" / "post". Eble temas pri (unu plia) naturalismaĵo sin enŝovinta en Esperanton. Kp ekz-e:

F: devant-derrière, avant-après

A: before-behind, before-after

NL: voor-achter, vóór-na

R (latinigite): pered-za, pered-posle

-- eĉ kiam la du vortoj por "antaŭ" ne estas identaj, kiel en la franca kaj la skriba nederlanda, ili multe pli similas inter si, ol faras iliaj kontraŭoj; kaj la komparo inter A kaj NL ŝajne montras, ke eĉ tiu distingo inter tempo kaj loko eble estas relative novtempa en la ĝermana lingvofamilio.

Rimarku, ke "post" havas lokan signifon: "sekvante".

Mi kuris post li. = Mi eksekvis lin kure.

Mi kuris malantaŭ li. = Ni kuris kune.

Oni ja povus demandi al si, kiagrade eĉ tiu uzo de "post" ne estas ankaŭ tempa (mi kuris, sekvante, ĉasante aŭ serĉante lin, eble pasante per kie li pasis, sed post iom da tempo). Mi kuris malantaŭ li (li antaŭe, kaj mi malantaŭe, ni ambaŭ kuris kune). Kaj ankaŭ ĝi kopias etnolingvan uzon: france: "mi kuris post li" = "j'ai couru après lui"; "mi kuris malantaŭ li" = "je courais derrière lui". Angle "I ran after him" / "I was running behind him". Nederlande aŭ finne mi ne scias.

La frazo 'Mi kuris post li' ne eksplicite indikas intencon kapti. Tio eble estas ordinara interpreto en multaj kuntekstoj, sed la frazo mem ne diras pli ol 'Mi kuris malantaŭ li.'

[redakti] PMEG

Loka post egalas al malantaŭ. Post ofte montras pozicion en sinsekvo, nome pozicion, kiu sekvas alian. Ofte ĉeestas tiam ankaŭ pure loka signifo:

"La maljuna Preben iris tuj post la ĉerko.[FA3.23]" Dum la irado Preben sekvis la ĉerkon malantaŭ ĝi.


Do, laŭ PMEG, 'iri post' = 'sekvi malantaŭ'. Logike sekvas ke 'kuri post' = 'kuri malantaŭ'.

Oni ofte vidas la vorton 'postkuri' kun la signifo 'kuri por kapti' au 'ĉaskuri', kaj oni neniam vidas 'malantaŭkuri'. La sola kialo verŝajne estas ke 'malantaŭkuri' estas peza vorto.

Content Navigation
Aliaj lingvoj