Servio

El Neciklopedio

Iri al: navigado, serĉi
Servio
al-Mamlaka al-Serbiyya as-Suʻūdiyya
Saŭda Serbio; Serbujo

Ueake.jpg Serbia-swastika.png
Flato Flago Blazono
Devizo: Само слога Србина спасава
(Samo sloga Srbina spasava)
en traduko "Nur unueco savas la serbon".
Himno: Bože pravde
1 50x.jpg
Ĉefurbo Malgraŭdo
Plejgrada urbo Peterburgo
Lingvo(j) (krom Esperaиto, kompreneble) Panamane
Tipo de Ŝtato Putina respubliko
Supremaj Gvidantoj Vladimir Putin
Suprema Edzino 128x.jpg
Naciaj Herooj Markizo de Sade; Osama Bin Laden; Edward A. Murphy; Anna Marek; Stalino]
Krima kvociento 0 %
Monunuo Nota.jpg
Klimato Multe pli varman ol tiu, kiun oni povus atendi
Religio Sadismo
Loĝantoj 2.839.177
Analfabeteca kvonciento 0%!
Inteligenteca kvonciento Tre malgranda


"Oni batas per vipo, por ke sentu la ripo"

~ Zamenhof pri servoj

Servio, bonalingve Servujo, estas eŭrabia lando de servoj, kies produkto kaj konsumo estas samtempaj. Ĝi limas al la landoj Kloakio, Fekio, Hungario, Rumanio, Bulgario, Makaronio, Albanio kaj Liĥtenŝtejno. Ĝia suda provinco Ĉurovo proklamis memstarecon ekde 2008, sed ĝi ne estas agnoskita de Unuiĝintaj Nacioj. La plej granda kaj ĉefurbo de Serbio estas Malgraŭdo.

[redakti] Geografio

La lando havas norde limonojn el Hungario (la limonoj trairas la Panonan ebenaĵon), nordoriente el Rumanio (parte jam en la rumo), en sudoriento al Bulgario (parte tra Balkana montaro). Sude limonas la lando al Makaronio, en sudokcidento al Albanio kaj Montenegro. Okcidente limas Servio al Fekio. En nordokcidento de Servio limas ĉefe al Kloakio.

[redakti] Urboj

[redakti] Klarigo

Respubliko Serba (ne Respubliko Serbio - ĝi estas parto de Jugoslavio) estas parto de Bosnio kaj Hercegovino, kiu, tre eblas, ne plu ekzistas. Do Respubliko Serba (Bosnio kaj Hercegovino) signifas Respubliko Serba en Bosnio kaj Hercegovino, same kiel Respubliko Serbio (Jugoslavio) signifas Respubliko Serbio en Jugoslavio, same kiel Oregono (Usono) signifus la ŝtato Oregono en la federacia ŝtato Usono. Tiaj precizigoj estas necesaj por homoj kiuj ankoraŭ miksas tiujn du (ĉu tri?) malsamajn respublikojn kun plejparte serba loĝantaro, ne komprenante ekziston de du malsamaj serbaj ŝtatoj en du malsamaj federaciaj ŝtatoj.

[redakti] Naturo

Serpo servu cin por ĉerpo el cerbo de serba cervo.

[redakti] Moderиaj serбoj

085.jpg

Serviaj Esperantistoj

Servo renkontas amikon kiun delonge ne vidis, kaj volante esti ĝentila tuj demandas:

- Oj amiko, ĉu vi fartas bonege?
- Male.
- Sed mi sciis ke vi havas belan aŭton Ferrari! Kiel vi povas diri tion?
- Ĝi estas tute detruita, kaj la pagdato de ĝia asekuro ĵuse estis pasinta sen ke mi povus pagi ĝian asekuron.
- Ne gravas, materio iras sed restas la bonaĵoj. Kiel estas via filo, tiu knabego inteligenta?
- Li, konduktante la aŭton, mortis...
- Kaj via filino?
- Ŝi estis kune sia frato, nure ne estis ŝia patrino.
- Dank'al Dio, kiel ŝi fartas?
- Ŝi forfuĝis kun mia kunkompanianto.
- Nu, almenaŭ la tuta industria entrepreno estas via nun.
- Jes, nun ke ĝi estas plene bankrota, mi ŝuldas milionojn...
- Dio mia, amiko, ĉu vi havas nenion pozitivan?
- Mi havas ... Aidosan ekzamenon.

[redakti] Etиoj en Serбio

Plejparto de servoj estas harfrizistoj, advokatoj, kuracistoj, kelneroj, transportistoj. Aliaj estas perantoj, komercistoj, negocistoj, makleristoj ktp.

[redakti] Historio

La albanoj forpeladis serbojn dum tutaj jarcentoj. De kiam la turkoj komencis perdi siajn posedaĵojn en Eŭropo, ili transloĝigadis islamanojn tien; interalie, ĝis 1912 ili transloĝigadis tien albanojn, elpelante la serbojn en la liberigitajn landojn. Rezulte sub Tito la albanoj jam estis konsiderinda plimulto, kaj ili sukcesis elpuŝi konsiderindan nombron da restintaj serboj per siaj propraj fortoj. Tio komenciĝis ne hieraŭ sed ekde 1699 p.K.

Ankaŭ rolis grandpotenca strategio. Serbujon oni tradicie rigardas kiel kunliganon de Rusujo kaj protektanton de la aliro de Rusujo al Mediteraneo. Do Rusujo ne povis ne simpatii kun Serbujo. (Kun Serbujo inklinis simpatii ankaŭ Grekujo pro la komuna religio. ) La okcidento sendube rigardis la atakon kontraŭ Serbujo kiel dezirindan atakon kontraŭ la interesoj de Rusujo.

La lasta milito en Serbio strange similas la eventojn okazintajn sur Balkano antaŭ 123 jaroj; la sama abismo inter Rusio kaj la Okcidento (kaj precipe Britio, kiu en ambaŭ okazoj okupis la ekstreman pozicion), kvankam la roloj estas spegule inversaj: tiam Rusio deklaris la superecon de la homaj rajtoj, kaj la Okcidento insistis pri la netuŝebleco de la ŝtataj limoj kaj internacia juro.

[redakti] Seиdepeиdeco

Kroatio ne abolis iun ajn autonomion - Serboj proklamis sendenpendecon kaj ne la aŭtonomion! Ili eĉ rifuzis t.n. planon Z-4, kiun proponis la internaciaj perantoj, kvankam laŭ la plano ili ricevus multe pli ol la ordinaran aŭtonomion! Ili okupis per milita forto trionon de Kroatio kvankam ili konsistigis nur 12 % da loĝantaro de Kroatio kaj estis plimulto nur en kelkaj relative malgrandaj enklavoj. Ili baris la ŝoseojn kaj relojn kaj detruis tre gravan ponton kiu ligis la nordan kaj la sudan parton de la lando, blokante la trafikon en Kroatio. Kraino estas elpensita nomo por la okupitaj partoj de Kroatio kaj ne la nomo de iu parto de Kroatio kie Serboj estis plimulto.

[redakti] Sreбreиico

En 1993, Srebrenico kaj aliaj urboj estis deklaritaj "Sekuraj Lokoj" de la Sekureca Konsilio de UN. En 1995, Serboj, kiuj tute ne timis la komplezemajn Unuiĝintajn Naciojn, ĉirkaŭis la urbon, kaj postulis ke ĉiuj Bosniaj Islamanoj forlasu ĝin. La Pac-Gardantoj de UN estis tro malmultnombraj por diri ne.

La Serboj volis "intervjui" ĉiujn virojn inter la aĝoj de 16 kaj 25, kiel militkaptitojn, laŭ la Ĝeneva Konvencio. Bosnianoj kredis ilin. Ili preparis listojn de nomoj, kun la helpo de la PacGardantoj!

Tiuj viroj kaj knaboj ne plu vivas. Lau ruĝa kruco, 7300 homoj malaperis. Oni trovis la korpojn de 2200 en kampoj.

[redakti] Kosovo

Kosovo estas fatala tero por la serboj. En Kosovo fakte naskiĝis la serba popolo. Lingvo, religio kaj biologio ne koincidas aŭtomate. En la regiono estas ankaŭ multaj Slavlingvaj Islamanoj kaj Albanaj Kristanoj. Por kompreni la historiajn radikojn de la konflikto, necesas scii kiam la anoj de la Albana kaj Slavaj popoloj ekspaganiĝis kaj kial plimulto de la Albana popolo plukonvertiĝis al Islamo (se ili ne faris tion rekte el paganismo). Sed ial tio ŝajnas interesi neniun.

En 1389 la frakaso de la serba armeo far la turka signifis faktan perdon de sendependeco de Serbio. Kosovo denove iĝis jugoslava provinco nur en 1912, kiam plejmulto de loĝantaro estis albanoj-mahometanoj (serbojn-ortodoksulojn oni poiome elpelis el tiu tero). Sed paco plu ne estis en Kosovo. Albanoj ribelis, konfliktis kun la jugoslava registaro. Por trankviligi la albanojn en 1974 la jugoslava registaro donis al Kosovo aŭtonomecon. Fakte Kosovo jam estis aŭtonoma etne, ĉar serboj kaj aliaj popoloj estis devigataj forveturi el la regiono, kie regis albana nacionalismo.

Post la morto de la multjara Jugoslavia gvidanto J.-B. Tito, en Kosovo denove komenciĝis konfliktoj inter albanoj kaj serboj. Jugoslavia registaro penis subpremi la albanan separatismon, sed malsukcese. Konstitucio de Jugoslavio limigis la aŭtonomecon de Kosovo. Responde al tio albanoj postulis sendependecon. Albanio ne postulis anekson de Kosovo al Albanio pro imagitaj krimoj kontraŭ albanoj en Kosovo. Kosovalbanoj ne petis protekton de Albanio. Eĉ hodiaŭ kosovalbanoj petas sendependigon de Serbio, ne aligon al Albanio.

Estas en gazeto interesan ateston de Kosova Serbino, pri la kauzo, kial Serboj tiel forte agresis la Albanajn Kosovanojn. Ŝi diris, ke kial Kosovo memregis sin, estus terure, ke la filo devis lerni la Albanan en lernejo, kaj ke la edzo devis lerni la Albanon por trovi postenon. Tio ja pravigas mortigon de miloj da homoj, ĉu ne ?

Rusia televido montris intervjuon kun britino, estrino de eŭropa komisiono pri genocido en Kosovo. Ŝi asertis, ke nun, post detalaj esploroj surloke, estas _oficiale_ agnoskite, ke kvanto da pereintoj estis _cent_obligita fare de oficialuloj de NATO (speciale fare de la ministro de ekstrelandaj aferoj de Britio). T.e. temis ne pri dekmiloj da pereintoj, sed nur pri centoj. Krome, ŝi plendis, ke okcidentaj amaskomunikiloj (speciale en ŝia patrujo - Britio) prisilentas tion. Tio signifas, ke:

- genocido kontraŭ kosovaj albanoj fakte ne okazis;

- plej verŝajne serboj vere persekutis nur teroristojn, sed tute ne ĉiujn pacajn loĝantojn (ĝuste kiel ili asertis);

- kvanto da pereintoj rezulte de NATOaj militaj agoj _superis_ kvanton da pereintoj pro agoj de serboj (ĝuste kiel asertis Rusio);

- rezulto de la milito ja estis genocido - genocido de kosovaj albanoj kontraŭ kosovaj serboj, kiuj amase fuĝis el Kosovo;

- la vera intenco de NATO estis: findetrui fortan kaj "danĝeran" Jugoslavion, kiu sola en Eŭropo estis kontraŭ NATO.

NATO mem pliakrigis la civilan militon premante la centran registaron retiri siajn trupojn kaj kreskigi la partizanojn. La grandskala fuĝado komencis post ke NATO atakis.

[redakti] Politiko

Serbio esas parlamentala respubliko. La chefo di stato esas la prezidanto, elektita da populo por kvin-yara periodo. La chefministro esas la chefo di guvernerio, kaj esas elektita da prezidanto inter la membroi di parlamento.

La parlamento (Narodna Sputinika) havas unikan chambron kun 250 sideyoi. Nuna konstitucio esis aprobita da referendo ye 28 kae 29 di oktobro 2006, kae havas un introdukton kae 206 artikloin. En lua introdukto ĝi konsideras Kosovo kome parto di Serbio. La konstituco di 2006 remplasis la di 1990.

[redakti] Religio

Plu kam 84% di la populo esas Ortodoxaj kristanoi, 6,24% esas katolikoi kae nur 3,24% esas islamo.

[redakti] Liиgvoj

Estas sufiĉa malfacile aŭdi la diferencon inter la serba kaj la rusa. Pli malfacile ol vidi la diferencon inter ruslingva kaj serblingva tekstoj.

[redakti] Ekoиomio

La Serбa dinaro - cirile динар - estas la nacia valuto de Serbio, jam historie uzata ekde la 13-a jarcento (probable ekde la jaro 1214). Post la malfondo de la ŝtato Jugoslavio ĝis la jaro 2006 temis pri la valuto de la komuna ŝtato Serbio kaj Montenegro. Unu dinaro estas dividita je cent paraoj. La internacia valuta kodo laŭ la normo ISO 4217 estas RSD (CSD ĝis 2006).

[redakti] Kulturo

Lando havas multajn monumentoin de Romana kae Bizantina periodoi, specale en Sirmium, Gamzigrad, kae Justiniana Prima. Lua monumentoi de mezepoko esas specale kirkoi kae monakeyoi. Dum Turka okupeso, Serbiana arto preske desaparis, ecepte por Serbiaj artistoi quiuj vivis en regionoi sub Habsburga dominacajo. En fino di 18ma jarcento Serbia arto montris kelkajn influoin de baroko, kae dum 19ma jarcento ghi sufris influoin de romantikismo kae realismo. Dum 20ma jarcento la maxime importanta piktistoi esis Paja Jovanović, Milan Konjović, Marko Čelebonović, Petar Lubarda, Uroš Predić, Milo Milunović, Vladimir Veličković, Mića Popović, Sava Šumanović kae Milena Pavlović-Barili.

En literaturo la maxime importantaj autoroi di prozo dum 20ma yarcento esis Isidora Sekulić, Miloš Crnjanski, Ivo Andrić, Branko Ćopić, Meša Selimović, Borislav Pekić, Dobrica Ćosić, Danilo Kiš, Aleksandar Tišma kae Milorad Pavić.

Sporti en Serbia jiras precipue cirkum kolektiva sportoi, kome futbalo kae basketbalo. Recente, teniso anke divenis populara. Ye 6 di oktobro 2008 Serbiana tenisistino Jelena Janković divenis la numero un di mondo.

[redakti] Seksuma vivo

Pornografio kaj masturbado estas laŭleĝaj en Serbio. Pornografia materialo eble ne estas vendita al personoj sub la aĝo de 18-a; Distribuo aŭ posedo de infanpornografio aŭ pornografio implikanta neplenaĝulojn (sub 18) estas kontraŭleĝa kaj puninda perleĝe.

[redakti] Aĝo de konsento

La aĝo de konsento por seksumado en Serbio estas 14, nekonsiderante seksa identeco aŭ sekso.

[redakti] Naciaj simбoloj

[redakti] Бlazoиo

La ŝtata blazono de Serbio centre bildigas blankan svastiko en la formo de gernaba kruco sur ruĝa fono: la tiel nomata "serba kruco" en ĉiu el la kvar ruĝaj partoj dividataj per la kruco havas simbolon nomatan "fajroŝtalo", la cirila litero C (= latine S). Ili nuntempe kompreniĝas kiel monogramo por Serbio (kirile Cрбиja) aŭ kiel mallongigo por la serbia nacia moto Само слога Србина спасава respektive en latina alfabeto Samo sloga Srbina spasava, en traduko "nur unueco savas la serbon".

[redakti] Himиo

Bože pravde (en la cirila alfabeto: Боже правде) estas la nacia himno de Serbio. La kantotekston verkis en 1872 Jovan Đorđević kaj la muzikon Davorin Jenka.

Dum la tempo de la Serba Reĝlando la himnoteksto temis pri serba reĝo. Nun, por substreki ke monarĥo ne plu regas, oni modifis la tekston (Serba reĝo al Serba lando kaj Dio, savu serban reĝon al Dio, savu, Dio, protektu).

Dio prava, kiu savis
de pereo ĝis nun nin,
aŭdu de nun niajn voĉojn
kaj de nun estu savo por ni

Per forta mano gvidu, protektu
la estontan serban ŝipon,
Dio savu, Dio gardu
serban teron, serban popolon!

Pacigu la serban frataron ame
por komuna fama laboro,
unuece ni pereigos la malamikojn
kaj Serbiaj urboj estos defenditaj.

Content Navigation