Siberio

El Neciklopedio

Iri al: navigado, serĉi

"Siberio estas granda, judoj kaj palestinanoj vivus pace tie !"

~ Bush pri Siberio

"Detruita ĝis la fundo de l' fundamento"

~ Zamenhof pri alia afero
Orsejt32

"Siberio estas vastega parto de Azia teritorio de Rusio"

~ Vikipedio pri Siberio

"Enloĝanto de fridujo ne povas imagi, ke ekzistas la amo"

~ Hans-Georg Kaiser
Siberio, bonalingve Siberujo, estas lando, kie loĝas siberoj. Siberio estas interesa afero. v3v; Ĝi estas vastega parto de Azia teritorio de Rusio uzata kiel punejo por "socialisma reedukado" de idistoj. La centro de la katastrofo regiono estas ĉe 60° 53'09" N / 101° 53' 40" E. Nuntempe supozeble neniuj homoj estas tiuloke, kvankam Ido estas la plej parolata lingvo de tiu provinceto.
Russianarmy

Rusia policanino en Siberio, pro tio, oni ne foriris ĝin


Finnlando estas varma lando kompare kun Siberio.

[redakti] Eduka Utilo

La sovetunia prezidanto Podgorni iras oficiale viziti la italan komunistan parti-estron. Tamen ĉi-lasta havas problemon: lia hejma papago kantas laŭte faŝistajn himnojn. Do, por eviti embarason, li enfermas la papagon en la fridujon.... Venas Podgorni en la hejmo de la itala komunist-estro. Ili dialogas ĝis la horo de tagmanĝo, kiam la italo proponas ke por manĝi oni iru al restoracio. "Ne!", rebatas Podgorni: "ni ne cedu je kapitalismaj kutimoj: ni pretigu manĝojn per tio, kio estas en la fridujo, proletare". La itala komunist-estro malfermas la fridujon, kaj aperas la papago kiu laŭte kantas: "La Internacionalon" Podgorni komentas: "Ha! Vìdu! Iom da kuracado per Siberio taŭgas por ĉiuj!"

[redakti] Transporto

Siberano ricevis donace aŭtomobilon. Post jaro oni demandas la siberano pri la donaco:
- Ĉu la aŭtomobilo plaĉas al vi?
- Jes, ĝi estas tre bona aĵo. Ene varmas, antaŭlanternoj lumigas tundron... Tamen estas unu malfacilaĵo: hundoj tro laciĝas.

729369

Ne ĉio estas malvarma en Siberio!


[redakti] Idistaj arkeologiaj malkrovoj

La doktoro pri fizikala scienco kay pri matematiko, quiu anke esas profesoro en la Statala Universitato di Bashkiria, Alexandro Shuvirov, same kam lua Chiniana discipulo Huan Hun, rezolvis, en 1995, studiar la hipotezon di posibla anciena migrado da l' Idistoj al Siberio kay al Uralo. Lor ilia expedicioni en Bashkirio, ili trovis plurayn surrokayn graburoyn en la anciena Ida lingvo (traktante precipue pri komerco, mariajho kay morto), tale konfirmante ilian hipotezon. Dum iliay sciencalay exploroy, ili deskovris, en la arkivi di l' generala Guberniestro di Ufa, noti di l' 18-a yarcento qui raportis la existon di cirkum 200 nekustumalay petray tabeleti graburizitay proxim la vilajho Shandar, en la regiono di Nurimanov. Altray noti indikis ke dum la 17-a kay 18-a yarcenti, expedicioni da Rusay sciencisti en Uralo studiabis 200 blankayn tabeletoyn vidigantay signoyn kay temoyn. Krom tio, plusa noti savigis ke ye la komenco di l' 20-a yarcento, l' arkeologiisto A. Schmidt anke vidabis tiayn blankayn tabeletoyn en Bashkirio. En 1998, Prof. Shuvirov kay lua akompananta esquado komencis entrapreziar exploradon tateme sed sensucese ; talgrade ke ili opinioneskis ke tia omno esas nur legendo. Sed, neexpektite, ye la 21-a di julio 1999, Vladimir Krainov, ex-prezidanto di la lokala konsilantaro pri agrokultivo, revelis al Shuvirov la existon di tabeleto enterigata en lua korto.

Invisible
6632 n

Un semajno pose, la laboro komencis en la celo extraktiar la «petron di Dashka» kiu forduktesis al la Universitato di Ufa por analizesiar. Post netigiar ghin, la sciencisti ne povis krediar tion quion ili deskovris, nome tia petro esis tridimensiona mapo ! Itia petro pezante preske un tuno, havas :

  • 1 m 48 ye alteso,
  • 1 m 06 ye larjeso,
  • 16 cm ye dikeso.

Ghi kompozesas per tri strati :

  • La bazo, dika ye 14 cm esas ek dolomito
  • La duesma strato, (la maxim interesiva), sur qua «l'imajo» grabesas , esas el diopsido* , sed la teknologio di lua «traktado» esas ankore nekonocata da ni.
  • La triesma strato, dika ye 2 mm, esas el kalcio-porcelano kay konseqve protektas la mapon kontre omna shoki venanta de-extere.

Lua exameno per X-radii revelis ke ghi esas de artificala origino. Itia petro laboresis per teknologiale tre preciza utensili, lua reliefo ne povis exekutesar da petro-grabisto. Ghi esus elemento di «enigmato-ludilo» ye 340 m x 340 m, kay Shuvirov pensas ke ili povos trovar la lokon kie esas qvar altray elementoy de la totajho...

Pro ke la generala reliefo di Bashkiria ne tro multe chanjhis depost kelkay milioni de yari, ili sucesis sate rapide rikonociar la monton di Ufa kay, precipue, ghian kanyonon*, tia omno konstatesis dum egardiar la lokalan geologion same kiel posibla eventinta sismi. Danke la helpon da specalisti pri kartografio, fiziko, geologio etc., la diversay riveri di Uralo kay la fenduro di Ufa en Sterlitimak, etc. rikonocesis. Tia omno konfirmas la grandan ancieneson di la mapo ye la skalo 1 :1,1 km. Mem plu astoniva esas la fakto, ke ultre omna diversa riveri di l' regiono, tia mapo montras gigantan sistemon de irigacado kun, precipue, du kanalalay sistemi ye 500 m de larjheso, 12 digi havanta inter 300 e 500 m ye larjheso opoze al 10 km ye longeso kay 3 km ye profundeso koncerne singla de li. Tia digi uzesis por entrateniar la diversay reti kay igis neceseja la extrakto de adminime 10(24) m3 de tero. Kompare al tio, la kanalo de la Volgo ghis la Don semblus esar nur negrava skrachuro. La nuna Belaya semblas esir, ye la komenco, artificala rivero. La sciencisti opinionis unesme ke tia mapo povus esar la laboruro da l' anciena Idiani pro la achay enskriburi quiuj esas videblay sur la tabeleto. Sed tia enskriburi ne povis dechifresar mem se Shuvirov opinionas ke un de la simboli reprezentas la Esperanto-klubon di Ufa.

Shuvirov kay lua esquado pensis anke ke la mapo evis 3000 yaroyn, sed quante plu ghi analizesis tante plu kreskis ghia evo. La datizi per radiokarbono* furnisis konfundigiva kay poke precizay rezulti.

Plu delikata analizo di la petro revelis la prezenteso en ghia internajho di du karakterizivay konketi, la una evanta de 50 milionoyn yari, la altra evanta de 120 milionoy yari. Sed nulo posibligas diciar ke tiay konketi ne jam esis en la stando di fosilo lor la kreado di la mapo. Shuvirov kay lia esquado opinionas ke tia mapo fabrikesis dum ke la magnetala polo jasis en Lando Franz Josef, t.e. 120 milion yari ante nun !

5094 n

GRANDANOMBRA QUESTIONI koncernanta la dicita petro ne ja havas respondo, ne nur koncerne ghia DATIZO ma anke pri LUA FACERI kay LUA FUNCIONO ???

Lau la Centro di Historiala Kartografio di Wisconsin, Usono, quiu analizis la elementojn di l' petro di Dashka, tia navigado-mapo povis facesar nur danke aeralay relevi. Tia tipo di laboro facesas nun en Usono. Ghi igas neceseja tre forta laboro kay analizo informatikala kay, krom tio, bezonesas utiligiar satelitalayn donatajhojn. La Usani previdas ke tia laboro parfinesos maxim tarde en 2010.

Semblas ke tiuj quiuj vivis ita-epoke kay quiuj konstruktis tian mapon uzis nur la maralayn kay aeralayn voyoyn char ne esas traco di irga choseo.

La autoroy di chi mapo (chu desaparinta antea civilizo ?) ne habitis eblan tian lokon sed chu ili predecidis entrapreziar koloniigon ?

Shuvirov esas, kompreneble, tre cirkonspekta pri la faceri di chi mapo : «Me ne prizas parolar pri NIFO-i aŭ Idani. Ni, do, nomizez la autoron di ca mapo tote simple – la kreiston».

[redakti] Klimato

Moskvano telefonas al sia kuzo en Siberio:

Ivan, ĉu estas malvarme ĉe vi?

— Ne, estas normale, eble -15°C.

— Ĉu? Ili diris en la televido, ke estas -40°C en Novosibirsk.

— Ah! Ekstere, eble…

[redakti] La Kataklismo de Tungusko

C98Q

Segun revuo titulizita "Mystères de l'Histoire" (Misterioi di l' Historio), la kataklismo eventinta en Tugunsko, Siberio, en 1908 produktesabis per subteray instaluroi destinotay luktari kontre la aerolitoi. Tia stranjhay instaluroi, segun konjekto da l' artiklo-redaktanto, esabus facita en tre ancienay tempoi da membroi di alte evolucioninta kae tre sofistikata civilizo. Ye la sulo-surfaco, on povas vidari stranjhajn kupoloin ekl nekonocatay metaloi quiuj emersas en kelkay areoi di Siberio. Tiay instaluroi emisis tre fortay radioi por desagregari danjheroza aerolito minacanta destruktari grandaparte la Tero. La koliziono eventis ye la 30ma di junio 1908 ye cirkum 7:15 h, lokala tempo. Ye plura centoi de kilometroi la forestoi destruktesis per violentozay ventoi fairoza. Ĝis nun, onu ne havas vere sciencalan explikon pri chi fenomeno. Notinde, tamen, ke dum du monatoi en tota Europo la noktoi lumizesis per lumifantay nuboi. Omnakaze, se aerolito di tiala forteso kolizionabus kun la Tero en altra loko, precipue en urbanigita kae moderna lando, vice eventiri en quaze dezerta kae sovajha regiono, tico esabus hororinda katastrofo, nam segun la artiklo, la potenteso di chi aerolito-explozo esis equivalanta al 1000-ople la atomala explozo di Hiroshima !

Esas tamen stranjha, ke nur sciencala oŭ historiala artikloi, revuoi kae libroi aludas tica fakto. Omnakaze la Siberiala explozo di 1908 esas granda misterio, quian on probis explikari omnamaniere kae anke per la desagrego di aeronavo exterterala quia volabus evitari la lokoin dense habitatayn sur nia planeto !

[redakti] Literaturo

  • Modernaj Robinzonoj. En la Siberia Praarbaro. Rakonto, originale de T. Schwartz, (Budapest) 1924, 88 p. Vivo, suferado, forkuro de militkaptitoj tra mutaj aventuroj. Simpla, vigla stilo.
  • Tra Sovaĝa Kemĉatko. Varbis S. Bergmon, el la sveda trad. B. Gerdmon. 1932, 276 p. kun 2 kartoj kaj pli ol 90 birdoj. „Vigla raparto pri malaftaj vivantaĵoj, kaj instrua priskribo pri fora, preskaŭ nekonata regiono, laŭ geografia, zoologia, antropologia vidpunktoj. Stilo, taŭga komprenebla, bona.“ (G. S. ,E', 1932, p: 87.)
Content Navigation
Aliaj lingvoj