Usono
El Neciklopedio
"Usono estas la ununura lando kiu pasis de barbareco al dekadenco sen sperti periodon de civilizacio inter la du."
~ Oscar Wilde pri Usono
"Usono estas grandioza ĉar ĝi estas bona."
~ Alexis de Tocqueville pri Usono
"Al mono kaj forto humiliĝas la sorto"
~ Zamenhof pri Usono
Enhavo |
[redakti] Politiko
Usono estas multe stranga: Usona prezidanto estas ne nur usona estro ;) Ĝis 2007, usononoj bati ĉirkaŭ la Bush, sed hodiaŭ ne plu faras tion.
Ĝi jam estas la gvida potenco de la mondo, ekde la antaŭe fortaj nacioj de Eŭropo (ekz Francio, Rusio, Anglio) kadukiĝis, kaj malsaĝe forlasis siajn koloniojn (ekz Alĝerion, Pollandon, Usonon).
Usono mem ne estas koloniisma potenco. Tamen, ĝiaj militistoj ofte vizitas fremdajn landojn, por protekti la loĝantojn kontraŭ la aliaj loĝantoj.
[redakti] Lingvoj
Kvankam Eŭska lingvo estas parolata de plejparto de usonanoj, ĉefa lingvo de Usono nomiĝas la usona. Ĝi estas parenca al la angla (la kolonia lingvo), proksimume kiel Ido parencas al Esperanto.
Usono estas tiom vasta lando. Certe ie estas vilaĝo, kie izoliĝemaj internaciaj paroj povus fondi kolonion por eduki siajn idojn en unulingva medio. :)
[redakti] Usono estas U.S.N.
Laŭ sankta ReVo malgraŭ la impreso kiun oni povas ricevi el PIV, en Esperanto la vorto Usono ne estas mallongigo de la Esperanta vortgrupo „Unuiĝintaj Ŝtatoj de Nord-Ameriko“, sed plenvalora vorto, proponita ekster Esperantujo de usonanoj Frank Lloyd Wright kaj James Duff Law kaj aliaj laŭ la angla vortgrupo „United States of North America“ (en la formo „Usonia“), ĉe la limo inter 19/20 jc. Ĝi tamen plej firme enradikiĝis en Esperanto. Do, laŭ ReVo, Usono estas U.S.N. angle ne esperante! Tiu distingo estas gravega kaj jam kaŭzis multajn mortojn, konfliktojn kaj malpacon.
[redakti] Geografio kaj administrado
Usono estas grandega lando, ĝi ja estas norde de Brazilo, do en pli norda parto de Ameriko. ;) Usono ja estas for :D
[redakti] States
Malnova demando estas kiel oni nomu la "states" de Usono. Kansasano iam proponis "subŝtato". Aliflanke "Usono" povus esti "superŝtato". :) La ĉefaj states estas:
- Alasko: Tro malvarma;
- Arizono: estas pli varma ol Alasko;
- Nov-Meksiko: estas deserto (ja, ĝi estas bongusta!);
- Florido: estas iomete norde, kaj ĵus sude Kubo estas tropika;
[redakti] Scienco kaj kulturo
Usono estas la hejmo de nuntempa scienco, kaj ludas gravan rolon en la batalo kontraŭ evoluismo.
[redakti] Recenzoj
Usono ja estas ridinda lando, laŭ kelkaj ridemuloj.
[redakti] Homaj kaj etnaj rilatoj
La respubliko havas civitanojn de multaj malsamaj etnoj, inkluzive anasojn, musojn, porkojn, kaj klingonojn. Usono ja estas tradicie lando de enmigrintoj, sed KKK klopodas solvi tiun problemon.
[redakti] Seksa vivo
Usono estas stranga lando, kie oni rajtas stiri aŭton antaŭ seksa maturiĝo, sekve, oni povas esti arestita pro pedofilio se rigardas malĉaste blondulinon, kiu stiras la Ferrari'on ĉe vi.
En Usono se iu sin altrudas al alia persono per seksaj aludoj, signaloj, tushoj, vortoj ktp. kaj se la alia ne akceptas la seksajn signalojn, tushojn ktp, kaj sentas sin malkomforte, tiu temas pri seksa sinaltrudo, ech se la viktimo ne rekte neas au haltigas la altrudanton (multaj homoj strechighas pro sinaltrudo kaj fartas tiom malbone, ke ili ne povas reagi normale. Tial intertempe por jughejo sufichas la interna malkonsento, nome la sento pri malkomforto). Grava demando estas kiel naskiĝas usonaj beboj.
[redakti] Ekonomio
Usono estas triamonda land'. Usonanoj pagas brakon kaj kruron. Usono estas alia respubliko de bananoj (certe, sen multe da bananoj), sed Usona ekonomio estas multe pli forta ol tio de via lando.
[redakti] Famaj usonanoj
- La Statuo de Libereco
- Annie Oakley, pafistino. Ĉiam trafis la celon.
- George Bush, bombisto. Neniam trafis la celon.
- Barack Obama, pacifisto. Vidu paĝon Popola fronto.
- Poĉjo Porko, picomanĝisto.
- Bill Gates, pastro de la Polipa Dio
